ترجمه عيون أخبار الرضا شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ مستفيد، حميد رضا - الصفحة ٣٠٨ - خطبه حضرت رضا

پراكنده‌كننده و گردآورنده‌اشان، و اين آيه شريفه اشاره به همين معنى دارد: «وَ مِنْ كُلِّ شَيْ‌ءٍ خَلَقْنا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ‌» (سوره ذاريات آيه ٤٩)، (از هر چيزى جفت و زوج آفريديم تا شما متذكّر شويد [و بدانيد تعدّد، از صفات ممكنات است‌])، بين «قبل» و «بعد» در اين مخلوق جدايى و فرق افكند تا همه بدانند او خود، قبل و بعد ندارد، غرائز اين موجودات نشان مى‌دهد كه غريزه دهنده به آنان، خود غريزه ندارد، و تفاوت (يا نقص) آنها دليلى است بر اينكه تفاوت دهنده بآنان، نقصى ندارد و تفاوتى در ذاتش نيست، زمان‌دار بودن آنان بيان‌كننده اين واقعيّت است كه زمان دهنده بآنان، فاقد زمان و فراتر از آن است، بعضى را از بعض ديگر پنهان كرده تا دانسته شود، غير از آن مخلوقات، حجاب ديگرى بين او و آنها نيست.

آن زمان كه مربوب (و مخلوقى) وجود نداشت، او ربّ بود (يعنى مقام ربوبيّت برايش ثابت بود)، و آن زمان كه مملوك و مخلوقى نبود، او مالك على الاطلاق و مستولى بر همه چيز بود.

(يعنى مقام مالكيّت على الاطلاق و قدرت مطلقه برايش ثابت بود).

مترجم گويد: اگر «الهيّة» به معنى عبادت باشد، خداوند مألوه است، و عبد، آله و متألّه. و امّا اگر به معنى مالك بودن در تأثير و تصرّف در اشياء باشد- كما اينكه در اينجا و در بسيارى از احاديث ديگر مراد است- خداوند آله است و عبد مألوه و بر همين اساس امام ٧ لفظ «اللَّه» را در حديثى (حديث‌