پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٣٨ - سوم دعوت به مكارم اخلاق

خداوند- عزّ و جلّ- به او وحى (الهام) فرمود: اين خودنكوهى، از عبادت چهل سال برتر است».[١]

از آن‌جا كه شعر تأثيرى فوق العاده و سريع بر احساسات و عملكردها مى‌گذارد، امام رضا عليه السّلام از آن به‌عنوان وسيله‌اى براى اصلاح اخلاق جامعه سود مى‌برد.

در يكى از سروده‌هاى حضرت در زمينه روابط اجتماعى آمده است:

«پوزش و عذر برادرت را در خطايش بپذير؛ و عيب و بدى او را بپوشان.

و چون سفيه و نادان بر تو بهتان زند [خويشتن‌دار باش‌]؛ و نيز در برابر تلخى روزگار صبورى پيشه كن.

و بزرگوارانه از دادن پاسخ [به بدكارى بدكاران‌] درگذر؛ و ستمگر را به حسابرس او (خداوند) واگذار».[٢]

حضرت رضا عليه السّلام از اين فن براى پيوند دادن مسلمانان با روز قيامت و پرهيز دادن از آرزوهاى دراز و فريبا و نيز مجسم كردن آن در اذهان مردم بهره مى‌جست، چرا كه اين يادآورى‌ها كه با زبان شعر صورت مى‌گرفت، تأثير شگرف در اصلاح اخلاق جامعه داشت. او در شعرى چنين سروده است:

«همه آرزو داريم كه در اجل‌مان تأخير افتد؛ در حالى‌كه اجل‌ها خود آفت آرزو هستند.

آرزوهاى بيهوده تو را مغرور نكند و نفريبد؛ پس ميانه‌روى در پيش گير

[١] . قرب الاسناد/ ٣٩٢.

[٢] . عيون اخبار الرضا ٢/ ١٨٦/ حديث ٤؛ كشف الغمه ٣/ ٥٩ و ١١٩ و اعلام الورى ٢/ ٦٩: