پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٠٩ - نصايح امام رضا عليه السلام به مأمون
روزى امام عليه السّلام به مأمون فرمود: هرگاه دو گروه به مصاف يكديگر بروند [به يقين] خداوند گروهى را يارى مىكند كه گذشت آن بيشتر باشد.[١]
زمانى كه پيك، خبر فتوحاتى كه در برخى از روستاهاى كابل صورت گرفته براى مأمون آورد، مأمون بر امام رضا عليه السّلام وارد شده، نامه حاوى خبر فتح را براى امام عليه السّلام خواند. چون از خواندن نامه فراغت يافت، امام عليه السّلام به او فرمود:
«فتح روستايى از سرزمين شرك تو را شادمان كرده است!
مأمون گفت: آيا جاى شادمانى ندارد؟
امام عليه السّلام فرمود:
درباره امت محمد صلّى اللّه عليه و اله و آنچه حضرت احديت در امر خلافت برعهده تو نهاده، خداترسى پيشه كن، چرا كه تو امور مسلمانان را تباه و تضييع كردهاى و كار ايشان را به ديگرى سپردهاى و او برخلاف فرمان خداوند با ايشان رفتار مىكند.
دار الهجره و جايگاه نزول وحى را رها كرده، در اين سرزمين (خراسان) جاىگير شدهاى و انصار و مهاجران [را به حال خويش وانهاده تا هرچه خواهند بكنند و آنان] بر مردم ستم روا داشته، در برخورد با مؤمنان پيمان [و رابطه خويشاوندى را] لحاظ نمىكنند. ستمديده، روزگارى خويش را به سختى مىافكند، اما در تأمين نيازهاى خود ناتوان است و كسى را نمىيابد كه به او شكوه برد و به تو نيز دسترسى ندارد. پس اى امير المؤمنين، در امور مسلمانان تقواى الهى پيشه كن و به شهر رسالت و جايگاه مهاجران و انصار بازگرد.
مأمون گفت: سرورم، اكنون چه مىفرمايى؟
امام عليه السّلام فرمود:
[١] . تاريخ يعقوبى، ص ٤٥٣.