پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ٢٠٨ - نصايح امام رضا عليه السلام به مأمون

مجلس مناظره تشكيل مى‌داد و مخالفان اهل‌بيت عليهم السّلام را در آن گرد مى‌آورد و درباره امير المؤمنين على بن ابى طالب عليه السّلام با آنان گفت‌وگو مى‌كرد و او را بر ديگر صحابه برتر مى‌خواند تا از اين رهگذر به امام رضا عليه السّلام نزديك شود.[١]

طبيعتا مخالفان به دليل تمايل درونى به على بن ابى طالب عليه السّلام يا ترس از حاكميت، با سخنان مأمون مخالفت نمى‌كردند و اين خود تأثير مستقيم بر حاضران در مجلس داشت، چراكه مى‌ديدند فقيهان در برابر آراى مطرح‌شده سكوت مى‌كردند و براى آنان تفاوتى نداشت كه سكوت فقيهان به جهت نارسايى و ضعف ايشان مى‌بود يا اين‌كه برخلاف ميل درونى خويش، در برابر مأمون تسليم مى‌شدند.

امام رضا عليه السّلام نيز در اين شرايط هيچ فرصتى را براى نشر آرا و انديشه‌هاى اهل‌بيت عليهم السّلام از دست نمى‌داد.

نصايح امام رضا عليه السّلام به مأمون‌

هرگاه امام رضا عليه السّلام با مأمون تنها مى‌شد، او را بسيار پند مى‌داد، از خداوند مى‌ترساند و كارهاى بد مأمون را نكوهش كرده، ناپسند مى‌شمرد. مأمون نيز در ظاهر پندهاى امام عليه السّلام را مى‌شنيد و مى‌پذيرفت، اما در نهان خود آن را ناخوش داشته، غيرقابل تحمل مى‌شمرد.

امام رضا عليه السّلام يك بار بر مأمون وارد شده، ديد غلام مأمون آب بر دست او مى‌ريزد و او وضو مى‌سازد. امام عليه السّلام به مأمون فرمود: «لا تشرك بعبادة ربّك أحدا»؛ كسى را در عبادت خداى خويش شريك مكن.[٢]

[١] . عيون اخبار الرضا ٢/ ١٨٤- ١٨٥.

[٢] . بحار الانوار ٦٩/ ٢٨٣( به نقل از: مجمع البيان ٦/ ٧٧١).