پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٨٣ - چگونگى بيعت

[عباس دست پيش برد تا با امام عليه السّلام بيعت كند و] امام عليه السّلام دست خود را از بالا بر دست او نهاد.

مأمون به امام عليه السّلام گفت: دستت را بگشا [تا بيعت‌كننده دست در دست تو گذارد].

امام عليه السّلام فرمود: پيامبر صلّى اللّه عليه و اله اين‌گونه بيعت مى‌كرد (بيعت مى‌گرفت) و دست خود را بر دست آنان مى‌گذارد.

مأمون گفت: هرگونه مى‌خواهى بيعت بگير.

آن‌گاه هدايايى ميان حاضران توزيع شد و خطيبان و شاعران، ولايت‌عهدى را شادباش گفته، فضايل و افتخارات امام رضا عليه السّلام را برشمردند.

سپس مأمون از امام رضا عليه السّلام خواست خطبه‌اى ايراد كند، امام عليه السّلام نيز برخاسته، خداى را سپاس گفت و پيامبر مكرم اسلام را ستود، آن‌گاه فرمود:

«أيها الناس، إن لنا عليكم حقّا برسول اللّه صلّى اللّه عليه و اله و لكم علينا حق به، فإذا أدّيتم إلينا ذلك، وجب لكم علينا الحكم و السلام»؛

اى مردم، ما به [حرمت و حقوق‌] رسول اللّه صلّى اللّه عليه و اله بر شما حقى داريم و شما نيز همان‌سان بر ما حقى داريد. پس اگر حقوق ما را [پاس داشته، آن را] ادا كرديد بر ما واجب است كه زمام حكومت را در دست بگيريم، و السلام.[١]

آن‌گاه مأمون بر فراز منبر شد و گفت: «اى مردم، [رعايت‌] بيعت على بن موسى بن جعفر بن محمد بن على بن الحسين بن ابى طالب عليه السّلام بر [گردن‌] شما [واجب‌] آمد. به خدا سوگند اگر اين نام‌ها را بر كر و لال مى‌خواندم به فرمان خداى- عزّ و جلّ- شفا مى‌يافتند».[٢]

[١] . اعلام الورى ٢/ ٧٤( به نقل از: الارشاد ٢/ ٢٦٢)، فصول المهمه/ ٢٥٥- ٢٥٦ و نك: خطبه آن حضرت در عيون اخبار الرضا ٢/ ١٤٦.

[٢] . همان/ ١٤٧.