انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٢٩٠ - ايراد نا مربوط

تا خود را اكمال كند و به تكامل واقعى خود دست يابد. تمام كارهاى خدا هدفمند است و هدفمندى آن‌ها نيز براى مخلوقات اوست و الّا خداوند جل جلاله به چيزى احتياج ندارد، او كامل‌الذات است، هر كارى را كه بخواهد انجام دهد به اراده خود انجام مى‌دهد. ما كه مى‌گوييم كار خداوند هر كدام داراى هدف است، به اين معنى است كه كار بدون هدف از نظر عقلايى قابل قبول نيست. بناءاً كارهاى خدا هدفمند است و چون خودش غنى باالذات است، هدف به خودش برنمى‌گرد؛ بلكه به مخلوقاتش برمى‌گرد، خداوند جل جلاله مخلوقات خود را هميشه مورد تفضل قرار مى‌دهد و به آنان فيض مى‌رساند.

سؤال فوق مثل اين است كه بپرسيم خداوند جل جلاله باران را براى چه در زمين مى‌فرستد؟ جواب واضح است، خدا به باران احتياج ندارد و هدف از فرستادن آن نفع رسانيدن به بندگانش است، به‌عنوان مثال، كِشت گندم توسط آب باران سيراب مى‌شود، زراعت توسط آب باران به وجود مى‌آيد. خداوند جل جلاله به زارعت محتاج نيست، به گندم محتاج نيست. او غنى بالذات است؛ ولى او مخلوقاتش را دوست دارد، هدف از فرستادن باران، رفاه و آسايش مردم است. باران به زمين مى‌بارد تا مردم زراعت كنند، انواع حبوبات، انواع ميوه‌ها و سبزى‌ها از آب به‌وجود مى‌آيد بشر از آب آن‌ها استفاده‌هاى زيادى مى‌برد، آب هميشه سبب آسايش و رفاه مردم است.