انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٢١ - نشانه هاى خدا در وجود انسان

خدا مجسم نيست‌

البته خداوند جل جلاله نه در داخل كائنات است و نه در خارج آن؛ زيرا خدا جسم نيست كه به مكان احتياج داشته باشد. جمله دقيق و فلسفى حضرت اميرالمونين على عليه السلام كه در خطبه اول نهج البلاغه نقل شده است، مى‌فرمايد: خداوند جل جلاله داخل اشيا است؛ اما نه مثل يك شئ مادى داخل شئ ديگر. خداوند جل جلاله خارج اشيا است، نه مثل خارج بودن يك شئ مادى از شئ مادى ديگر. خداوند جل جلاله جسم نيست كه مانند اجسام مادى ديگر داخل چيزى شود. مثلًا انسان زمانى‌كه داخل يكى از اطاق‌هاى منزل بنشيند، از بقيه اتاق‌هاى منزل خارج مى‌باشد، يا اين‌كه انسان اگر خارج اتاق باشد، داخل اتاق بوده نمى‌تواند. وجود خداوند جل جلاله غير وجود ماديات است. خدا هم داخل اشيا است و هم خارج اشيا؛ منتهى مثل ماده نيست كه دخول و خروج داشته باشد. اين موضوع قدرى پيچيده است و كسانى به اين موضوع خوب مى‌فهمد كه فلسفه را خوانده باشند.

نشانه‌هاى خدا در وجود انسان‌

«وَ فِي أَنْفُسِكُمْ أَ فَلا تُبْصِرُونَ»

مى‌فرمايد: در نفس‌هاى شما نشانه‌هاى ما وجود دارد، آيا نمى‌بينيد؟ روح داخل بدن ماست؛ اما نه اين‌كه مثل چيزى مادى داخل بدن انسان گردد. به هرحال تمام صفات خدا در بدن ما مجسم شده است و اگر كسى درست فكر كند خدا را خوب مى‌شناسد. انسان هرچه بيشتر خود را بشناسد، به همان اندازه خدا را بيشتر مى‌شناسد.