صلح امام حسن (ع ): پرشکوه ترين نرمش قهرمانانه ي تاريخ - آل ياسين، الشيخ راضي - الصفحة ٦٩ - پيش از بيعت

آن , حركت در جهت عكس نور و روشنائى است

بحران اين جبهه بندى و جهت گيرى كه يك ربع قرن روى آن فعاليت شده بود , در دوران حكومت على عليه السلام - يعنى پيش از روزگار بيعت با حسن بن على - خلاصه مى شد

حسن , فرزند ارشد على و وليعهد وى و شريك غم و شادى و خوشى و ناخوشى او بود , درد او را احساس مى كرد و از رنج او , رنج ميبرد , با دنيائى كه پدرش را احاطه كرده بود - : قوم و عشيره , عامه ى ملت , دشمنان و مخالفان - بطور كامل آشنائى و ارتباط داشت , از آنچه در پيرامونش ميگذشت اندوهى نهانى و بزرگ داشت و در اين اندوه , برادرش حسين نيز با او شريك بود همچنانكه در برادرى و همين رنج و اندوه نهان پسران پيغمبر , نمايشگر نحوه ى رفتار امت با عترت آنحضرت و نمونه ئى از پاسخ آنان به اين گفته ى رسولخدا بوده كه( : بنگريد تا پس از من چگونه جانب مرا در مورد عترتم نگاه خواهيد داشت)

ليكن حسن بن على اگر از سوئى با ديدن اوضاع ناگوار محيط , چنان رنج جانكاهى در دل داشت , از سوى ديگر مشاهده ى ياران ارزنده ى پدرش كه نمودار كامل دليرى و مردانگى و فداكارى و اخلاص بودند و بى هيچ طمعى يا شائبه ى هوا و هوسى , در راه خدا جانبازى ميكردند , روزنه ى اميدى در دلش مى گشود

در ميان اين گروه , فرماندهان نظامى , خطباى زبر دست , فقهاء و قاريان قرآن و برگزيدگانى بازمانده ى بانيان اسلام , ديده مى شدند و بحق , گروهى بودند كه اميرالمؤمنين در جنگ و صلح به آنان اتكاء داشت