صلح امام حسن (ع ): پرشکوه ترين نرمش قهرمانانه ي تاريخ - آل ياسين، الشيخ راضي - الصفحة ٣٨٩ - ملاقات در كوفه
سخنوران بزرگ , تواناتر بود لذا در اين موقع حساس , آن خطابه ى بليغ و مفصل را - كه يكى از شيواترين اسناد درباره ى روابط مردم با خاندان پيغمبر پس از وفات آن حضرت است و در ضمن , سرشار از پند و نصيحت و دعوت مسلمانان به محبت و مهربانى و همبستگى است - ايراد كرد با بيان خود مردم را بياد موقعيت خاندان پيغمبر , بلكه وضع و موقعيت پيامبران خدا افكند و سپس در آخر سخن , ياوه هاى معاويه را رد كرد بى آنكه بدشنام و ناسزا از او ياد كند , هر چند گفتار او با آن روش بلاغت آميز , خود گزنده ترين دشنام و توهين بود
خطابه را چنين آغاز كرد :
( ستايش ميكنم خداى را چندان كه ستايشگرانش ستوده اند و شهادت ميدهم كه خدائى بجز الله نيست چندان كه گواهان بر اين شهادت داده اند و شهادت ميدهم كه محمد بنده و پيامبر اوست , او را به هدايت خلق فرستاد و امين وحى خويش قرار داد , درود و رحمت خدا بر او و برخاندانش اما بعد : بخدا سوگند من اميد ميدارم كه خير خواه ترين خلق براى خلق باشم - و سپاس و منت خداى را - كينه ى هيچ مسلمانى را بدل نگرفته ام و خواستار ناپسند و ناروا براى هيچ مسلمانى نيستم هان بدانيد ! كه هر آنچه در هماهنگى شما را خوش نيايد به از آنست كه در تنهائى و تكروى شما را پسند افتد , آگاه باشيد كه آنچه من براى شما در نظر گرفتم بهتر از آنست كه خود مى انديشيديد , پس با فرمان من مخالفت مورزيد و رأى و نظر مرا رد مكنيد خدا من و شما را بيامرزد و ما را به آنچه متضمن رضا و محبت است و رهنمون گردد) [١]
( [١] الارشاد) تأليف شيخ مفيد , ص ١٦٩ ط ايران