فرهنگ معارف اسلامى - سجادی، جعفر - الصفحة ٧٦١ - نكته

حلاج را گويند.

(كشف المحجوب ص ٣٣٤).

حَلال‌

- (اصطلاح فقهى) و مراد چيزهائى است كه باستناد كتاب و سنت مباح دانسته شده‌اند و مقابل حرام است.

(از كشاف ج ١ ص ٣٨٠)

حَلق‌

- (اصطلاح فقهى) و سر تراشيدن را گويند و يكى از اسباب تحليل محرم است در حج (از شرح لمعه ج ١ ص ١٦٩) رجوع به حج شود.

در معتقد الاماميه است:

و چون هدى كشته باشد، سر بتراشد روى بقبله آورد، ابتدا به پيشانى كند از جانب راست. و سر تراشيدن نسك است، لقوله تعالى: «ثُمَّ لْيَقْضُوا تَفَثَهُمْ»، و تفث سر تراشيدن است و مناسكى ديگر. و چون خداى تعالى بآن فرمود، از جمله نسك باشد. و رسول ص ياران خود را گفته:

«انحروا و احلقوا»

يعنى: اشتر بكشيد، و موى بتراشيد. و اگر اين نسك نبودى، باين نفرمودى. و روا بود تقصير ببدل سر- تراشيدن.

و روايت كرده‌اند كه ضرورت، يعنى: كسى را كه حج نكرده باشد، روا نبود وى را الا حلق به منا. و اگر فراموش كند، بيرون رود، باز گردد، و حلق كند.

و اگر نتواند، سر بتراشد و موى بفرستد تا آنجا دفن كنند.

(معتقد الاماميه ص ٣٣٠)

حلقه‌

- (اصطلاح نجومى) و آن آلتى نجومى است كه بمنظور تعيين اعتدال و انقلاب بكار برده ميشده است.

حلّ و عقد

- (اصطلاح علوم غريبه) و در امور مربوط به كيميا بكار رود. و آن عبارت از باز شدن پاره از ادويه و عناصر كيميائى است و بسته شدن آنها كه اين عمل را عمل كيمياوى گويند.

حَلقه زُلف‌

- (اصطلاح عرفانى) مرتبه تفصيل و تعينات الهى است.