انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٣٩٠ - سرزنش غير عاقلانه
اينكه دختر زحمت كمتر دارد، دختر بيشتر از پسر، به حرف پدر و مادر گوش مىدهد، پسرها معمولًا قلدر و حرف ناشنو هستند.
سرزنش غير عاقلانه
در بعضىجاها ديده شده كه عروس خانه، يك عمر به علت دختر زايى از طرف شوهرخود و از طرف مادر شوهر، پدر شوهر و ساير اعضاى فاميل او مورد سرزنش قرار گرفته و سراسر عمر خود را با رنج سپرى كردهاست. زن بىچاره چهار دختر پشت سر هم به دنيا آورده و به همين علت بيست و چهار ساعت مورد ملامت قرار مىگيرد؛ همه اورا سرزنش مىكند كه چرا پسر بهدنيا نمىآورد؟ مگر اختيار پسر و دختر در دست اوست كه هرچه دلش خواست به دنيا بياورد؟!. مسئله پسر و دختر كارى اختيارى نيست كه بگوييم خانم، چرا از روى عمد دختر بهدنيا مىآورى؟ سرزنش نمودن بهخاطر دختر زايى بسيار جاهلانه و احمقانه است. كسى حق ندارد زن بىچاره را براى دختر زايى هر روز سرزنش كند؛ نه شوهر اين حق را دارد و نه مادر و پدر شوهر، هيچ كدام حق سرزنش او را ندارد، مگر آنان چهكاره هستند كه بهخاطر دختر زاييدن يك انسان بىگناه را اذيت و آزار مىكنند؟ شرعاً حرام است كه كسى زن خود را بدون جرم و گناه اذيت كند؛ براى اينكه دختر زاييدن يا پسر زاييدن امر اختيارى زنها نيست؛ بلكه همه به خدا مربوط است.
علوم طبى امروز چيزهاى تازه را بيان مىكند كه طبق اين نظريه اگر سرزنش بر أمر غير اختيارى جايز باشد، اكنون بايد زنها شوهران خود را سرزنش كنند. از نظر