اخباريگرى، تاريخ و عقايد - بهشتى، ابراهيم - الصفحة ١٣٩ - شيخحر عاملى(١٠٣٣ - ١١٠٤ ق)

٢. رسالة الجمعة، در وجوب عينى نماز جمعه، كه در آن براى ردّ كردن ملاحسن‌على شوشترى (م ١٠٧٥ ق)، به اثبات حقّانيت اخباريگرى پرداخته، سپس نگرش اصولى و اجتهادى را مورد انتقاد قرار مى‌دهد.[١]

٣. الأربعين، در فضايل و اثبات امامت اميرالمؤمنين (ع) و ائمّه طاهرين (عليهم السلام)، با اشاره‌اى به رواياتى كه در كتب عامّه در اين باره ذكر شده است.[٢]

٤. حكمة العارفين فى ردّ شبه المخالفين، در پاسخ به شبهات فلاسفه و متصوّفه؛ به‌ويژه فيلسوفانى كه قائل به تجرّد روح انسانى هستند.[٣]

شيخ‌حرّ عاملى (١٠٣٣- ١١٠٤ ق)

محمّدبن حسن‌بن على‌بن محمّدبن حسين‌بن حرّ عاملى، عالمى فاضل از اخباريان بزرگ سده يازدهم، و محدّثى ثقه و متبحّر در علوم اسلامى بود كه تأليفات و آثار متنوّع وى، گواه بر جامعيت و عظمت او هستند. وى در سال ١٠٣٣ ق، در جبل‌عامل لبنان، در روستاى مشغره از بخش جبع، چشم به جهان گشود و در سال ١١٠٤ ق، در مشهد الرضا (ع) دارِ دنيا را وداع گفت. اكنون مرقد او در صحن عتيق رضوى (ع)، مزار معروفى است.[٤] نسلش به آزادمرد كربلا، حرّبن يزيد رياحى مى‌رسد. در جبل عامل، بزرگانى مانند شيخ‌حسن پدر شيخ‌حرّ، جدّش شيخ‌على،

محمّدبن حسين جدّ مادر شيخ و شيخ‌محمّدبن على عموى او، از خاندان بزرگ حرّ برخاسته‌اند. شيخ‌حرّ پس از چهل سال اقامت در وطن، در سال ١٠٧٣ ق، بار سفر به سوى عراق بست و پس از زيارت ائمّه معصوم (عليهم السلام) در عتبات، روانه زيارت ثامن‌الحجج حضرت رضا (ع) شد و چون به خراسان قدم گذاشت، در آن‌جا اقامت‌

[١]. دوازده رساله فقهى درباره نماز جمعه از روزگار صفوى، ص ٦١٢ و ٦١٦.

[٢]. الذريعة، ج ١، ص ٤١٩، ش ٢١٦٢.

[٣]. همان، ج ٧، ص ٤١، ش ٢٠٧.

[٤]. لؤلؤة البحرين، ص ٧٦؛ الفوائد الرضوية، ص ٤٧٦؛ أعيان الشيعة، ج ١٣، ص ٤١٢، ش ٩٢١٤؛ أمل الآمل، ج ١، ص ١٤١، ش ١٥٤؛ تكملة أمل الآمل، ص ٣٤٠- ٣٤١؛ خاتمة مستدرك الوسائل، ج ٢، ص ٧٧.