صلح امام حسن (ع ): پرشکوه ترين نرمش قهرمانانه ي تاريخ - آل ياسين، الشيخ راضي - الصفحة ٣٣ - پيشگفتار
كتابهائى كه تنها مدرك و ماخذ موضوع مورد بحث ما را - در آنجاهائى كه ناگزير به مدركى احتياج هست - تشكيل ميدهند , با كمال تعجب , همه در اين جهت شريكند كه حتى يك حادثه يا يك خطبه , يا يك اعلاميه يا يك آمار را يكسان نقل نكرده اند و حتى غالبا در تاريخ يك حادثه يا خطبه , يا نام فرمانده , يا ترتيب فرماندهى ميان دو يا سه نفر , يا نقل چگونگى سوء قصدهائى كه به حضرت حسن بن على در ميدانها شده , يا در كيفيت نامبردن از صلح , يا در وضع كشته شدن آنحضرت و يا در هر واقعه ى كوچك يا بزرگى از وقايع آن جنگ , يكسخن و هماهنگ نيستند
عوامل گوناگونى كه در وضع نابسامان اين كتابها موثر بوده , در موارد بسيارى از نقاط حساس موضوع , كار خود را كرده و اثر خود را گذارده است
و همانطور كه نظم دادن و بهم پيوستن و رديف كردن حقايق تاريخى به همان صورت واقع شده , از دشوارترين مراحل فراهم آوردن اين كتاب است , استفاده از قرائن و شواهد حال نيز ساده ترين و طبيعى ترين راه تامين اين منظور است
خوشبختانه , ما براى ايجاد نظم و نسق لازم , هرگز از شواهد قطعى كه در لابلاى روايات پراكنده و نامنظم , فراوان بدست مى آيد , فراتر نرفتيم و بنابر اين , مدارك موجود - با همه نقصى كه در تك تك آنها بود - مجموعا توانست مأخذ و مدرك تحقيقات اين كتاب و هم مبناى نظم و ترتيب و پيوستگى آن باشد و اين بهترين توفيقى است كه بدان ميباليم
در تحليل و بيان فلسفه ى هر يك از فرازها و صحنه ها , با تأنى و