صلح امام حسن (ع ): پرشکوه ترين نرمش قهرمانانه ي تاريخ - آل ياسين، الشيخ راضي - الصفحة ٢٠٦ - آغاز سرنوشت

عهد و پيمان خود با او بودند به روش قديمى خود رو كردند , همان روشى كه شاخص رفتار غير انسانى آنان در روزگار على بود و در آنروز زندگى را در كام على تلخ تر از زهر كرده و موجب آن شده بود كه آنحضرت آشكارا تمناى مرگ و آرزوى جدائى از آنان بنمايد

حسن بن على با قاطعيت تمام , ميدانست كه ايادى معاويه كه مقدرات سپاه او را در( مسكن) ببازى گرفتند , همين جمع بودند و همينها بودند كه بخاطر رشوه هاى كلان و گوناگون معاويه - كه از رشوه هاى معمولى و متعارف تجاوز كرده و شامل( ناموس) نيز مى شد ( چه , در وعده هاى نامه ئى او اين جمله هم بود : و يكى از دخترانم][١] ! - واحدهاى سپاه را بر فرار بسوى معاويه تشجيع و تحريص كردند

خصلت بارز معاويه اين بود كه فرصت هاى ناشى از( در بن بست افتادن حريف ) را از دست نمى داد او پيش از هر چيز , استاد هنرمندى در ايجاد اينگونه بن بست ها و بهره بردارى از فرصتهاى ناشى از آن , بود و اين تنها خصلتى بود كه توجه افرادى را كه از زيركى او در اعجاب بودند , جلب مى كرد مهارت او در اين صفت , چندان بود كه نويسندگان شرح حال او از آن به اشتباه در افتاده و او را داهيه ( يعنى بسيار تيز هوش و با تدبير ) و سياستمدار آزموده و نظامى هنرمند , پنداشتند

ولى بررسى حالات معاويه در پرتو ملاحظه ى كامل حركات و اطوار گوناگون دوران زندگى او و مشاهده ى اين قيافه هاى رنگارنگ : جنگجوئى