فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٦ - آنچه كه بزهكار افزون بر ديه بايد بپردازد آيت اللّه سيد محمود هاشمى

آنچه كه بزهكار

افزون بر ديه بايد بپردازد

آيت اللّه‌ سيد محمود هاشمى

در اين باره، سه مساله اصلى را بررسى مى‌كنيم.

١. آيا بزهكار، هزينه‌هاى پزشكى را، افزون بر ديه، ضامن است؟

٢. آيا زيانهاى ديگر بزه ديده، در شغل و مانند آن، به عهده‌بزهكار است؟

٣.آيا هزينه‌هاى دادخواهى و رسيدگى قضايى، به عهده‌بزهكار است؟ البته مساله سوم تنها در دادخواستهاى جنايى نبوده و همه موارد دادخواهيهاى مدنى را نيز در برمى‌گيرد.

مساله نخست

ممكن است از سخنان فقيهان كه در موارد ديه، از چيز ديگرى ياد نكرده‌اند، چنين برداشت‌شود كه همه آنچه بزهكار بايد بپردازد، تنها ديه يا ارش است. ديه نيز همان ديه‌كامل بوده و گاهى به هر گونه جريمه‌اى كه در شرع قرار داده شده باشد،