فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٨٢ - تزاحم كارهاى حكومت اسلامى و حقوق اشخاص آيت اللّه محمد مؤمن

مى‌روند، مى‌پردازيم: {انما وليكم اللّه‌ و رسوله و الذين آمنوا الذين يقيمون الصلاة ويؤتون الزكاة و هم راكعون } . (٣)

جز اين نيست كه ولى شما خداست و رسول او و مؤمنانى كه نماز مى‌گزارند و در حال ركوع، انفاق مى‌كنند

همان گونه كه ملاحظه مى‌كنيد، خداوند در اين آيه براى پيامبر(ص) و مؤمنان (كه به ائمه(ع) تفسير شده است)گونه‌اى ولايت و سرپرستى بر مسلمانان قرار داده است، هر چند واژه «ولايت» معانى بسيارى دارد: دوستى، يارى كردن‌و ... لكن معناى حقيقى و شايع آن، همانا به عهده گرفتن امر چيزى و انجام آن است.

در مصباح المنير آمده:

ولى بر وزن فعيل، به معناى فاعل، از ولِيه (آن كار را انجام داد) گرفته شده و از اين گونه است: {اللّه‌ ولى الذين آمنوا } جمع آن اولياء است.

ابن فارس گفته: هر كس سرپرستى امر كسى را به عهده گيرد، ولى او به‌شمار مى‌رود.

در نهايه ابن اثير آمده: در ميان نامهاى خداوند تعالى، ولى است، به معناى يارى‌كننده.

برخى مى‌گويند:

ولى كسى است كه سرپرستى و انجام امور انسانها را به عهده دارد .... و هر كس كه كارى را به عهده گيرد و يا آن را انجام دهد، او، مولى و ولى آن است.

در مفردات راغب آمده: ولايت، يعنى يارى كردن و نيز ولايت به معناى به عهده‌گرفتن كار است.