فرهنگ معارف اسلامى - سجادی، جعفر - الصفحة ١١٥٠ - ابو ريحان گويد

و كشتن ماهى و ملخ گرفتن ايشان است. چون مسلمانى بگيرد حلال باشد خوردن وى.

و حلال نباشد از ماهى الا آنچه او را فلس بود، و ملخ پياده حلال نباشد.

و سگ، و خوك، و روباه، و خرگوش، و كفتار، و موش دشتى، و كشف، و خارپشت.

و موش، و گربه، و بوزنه، و خرس، و پيل، و هر صيد كه وى را زنده گيرند و نكشند حلال نباشد.

و چون سگ رها كند، و نام خداى ببرد، و سگ غايب گردد، و صيد را كشته يابد، حلال نباشد، زيرا كه احتمال آن دارد كه از چيزى ديگر كشته شده باشد.

و هر چه عاصى شود از شتر و گاو، و دست ندهد، حكم او حكم. وحش باشد در صحت كشتن وى بهر چه دست دهد.

و همچنين اگر در چاه افتد، و دشوار باشد، وى را بر آوردن، يا هم در آن در چاه بروجه مامور كشتن دشوار باشد، بهر وجه كه توان كشتن روا بود كشتن وى.

و اشتر را نحر كردن واجب است.

و هر چه غير از اشتر است، ذبح بايد كرد.

و چون خواهد كه نحر كند، هر دو دست شتر با ببندد، و طعن در پيش سينه وى زند به حربه‌اى يا كاردى و غير آن. و اشتر بايد كه بر سينه خفته ببندند، و گاو را دو دست و پاى.

بود. و گوسفند را دو دست و يك پاى و ذبح صحيح نباشد الا ببريدن حلقوم، و هر دو رگ گردن، و راه كذر آب و علف وى بآهن و بايد كه ذابح مسلمان بود، و نام خداى برد، و روى بقبله آرد آن را كه ذبح ميكند. و اگر آهن نيابد، آبگينه و سنگ و نى روا بود چون ببرد. و بدندان و ناخن روا نباشد.

هر حيوانى كه دندان نيش دارد، و مرغى كه چنگال دارد، و جمله سباع، و آنچه او را حوصله [و قانصه‌] نباشد، يعنى: علف‌دان، و سنگدانش نباشد، حشرات زمين. اين همه حرام است، و روا نباشد خوردن او.

و مردار حرام است، و خون، و سپرز، و پى زرد، و خايه، و غدد، و آن پوست كه بچه درو بود، و جاى بول، و گل، الا اندكى از تربت حسين ع، و خايه هر مرغى كه گوشت او حرام بود، و شير او، و خايه هر مرغى كه هر دو طرف وى يكسان بود، چون ندانند كه آن مرغ حلال است يا حرام، و آنچه از حيوان باز برند و او زنده باشد، حرام است.

و هر چهارپايى كه آدمى با وى و طى كرده باشد، و آنچه سرگين‌خواره باشد، و اين آنست كه غذاى او همه سرگين آدمى باشد، حرام باشد، تا آنگه كه وى را استبرا دهند، آنگه حلال شود.

پس اشتر را چهل روز ببندند، و علف دهند. و گاو را بيست روز، و گوسفند را ده روز، و بط و ماكيان را پنج روز، و بروايتى ماكيان را سه روز، و ماهى را روزى.

و طعام پليد حرام است، و آنچه غصب كرده باشند.

و طعام و شراب خوردن در جايگاهى كه از زر و نقره ساخته باشند حرام است، و هر چه مست كند اندك و بسيار آن حرام‌