تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٤٨ - ذكر اخبار داله بر وجوب اعلام و ارشاد

قوله: او الموضوع: يعنى جاهل بموضوع را در جهتى گذاردن مانند اينكه شخص نمى‌داند مايع كذائى خمر مى‌باشد.

قوله: من افتى بغير علم الخ: اين روايت را مرحوم صاحب وسائل در ج (١٨) ص (٩) باين شرح نقل فرموده:

محمّد بن يعقوب، از محمّد بن يحيى، از احمد بن محمّد، از ابن محبوب، از ابن رئاب، از ابى عبيده قال: قال ابو جعفر عليه السّلام:

من افتى النّاس بغير علم و لا هدى من اللّه لعنته ملائكة الرّحمة و ملائكة العذاب و لحقه وزر من عمل بفتياه.

قوله: و حمله على المفتى: ضمير در « حمله » به وزر راجع است.

قوله: فيكون فى صلاتهم تقصير: يعنى تقصيرى كه سبب آن امام جماعت باشد.

قوله: و فى رواية اخرى لا يضمن الخ: اين روايات را مرحوم صاحب وسائل در ج (٥) ص (٤٣٤) بشرح زير نقل فرموده:

محمّد بن الحسن، از حمّاد بن عيسى، از معاوية بن وهب قال:

قلت لابى عبد اللّه عليه السّلام: ايضمن الامام صلاة الفريضة، فانّ هولاء يزعمون انّه يضمن؟

فقال: لا يضمن اىّ شيئ يضمن الّا ان يصلّى بهم جنبا او على غير طهر.

قوله: و يؤيّده: ضمير منصوبى به تحريم تغيرير جاهل راجع است.

قوله: و حينئذ: يعنى و حين عدم دخالة العلم فى القبح.

قوله: و ان لم يكن منه تسبيب: ضمير در « منه » به اعلام‌كننده راجع است.

قوله: لو رأى نجسا فى يده: ضمير در « رأى » به اعلام‌كننده و در « يده » به جاهل عود مى‌كند.

قوله: يريد اكله: ضمير در « يريد » به جاهل و در « اكله » به نجس برمى‌گردد.

قوله: و هو الّذى صرّح به العلّامة: ضمير « هو » به وجوب اعلام و ان لم يكن منه تسبيب راجع است.

قوله: بانّه يجب الاعلام: ضمير در « انّه » بمعناى « شأن » مى‌باشد.

قوله: لكن اثبات هذا مشكل: مشار اليه « هذا » وجوب اعلام و ان لم يكن منه‌