تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١١٨ - جواز بيع عصير عنبى

عصير عارض مى‌شوند لذا حكم عصير حكم نجس بالعرضى است كه قابل تطهير مى‌باشند از اينرو فرموده امام عليه السّلام در روايت تحف العقول:

او شيئ من وجوه النجس.

شاملش نشده و نيز در تحت كلام حضرت نبى اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم.

ان اللّه اذا حرّم شيئا حرّم ثمنه.

نيز داخل نمى‌باشد زيرا ظاهر « شيئ من وجوه النّجس» در روايت تحف العقول عنوان نجس بوده نه متنجّس همانطوريكه على الظّاهر مراد از فرموده نبىّ اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم شيئى است كه بقول مطلق محرّم باشد نه چيزى كه در حالى حرام بوده و در حالى ديگر حلال بطورى كه در حقّش گفته مى‌شود:

يحرم فى حال كذا و ينجس فى حال كذا.

شرح مطلوب‌

قوله: فالنّجاسة فيه: ضمير در « فيه » به عصير عنبى بعد از غليان راجع است.

قوله: فى حال متوسّط بين حالتى طهارته: مقصود از « حال متوسّط» حال عصير بعد از غليان و پيش از بخار شدن دو ثلث آن مى‌باشد و از دو حالت طهارت يكى حال عصير پيش از غليان و ديگرى بعد از بخار شدن دو ثلث مى‌باشد.

قوله: فحكمه حكم النّجس بالعرض: ضمير در « حكمه » به عصير عنبى راجع است.

قوله: فلا يشمله: ضمير منصوبى به عصير عنبى عود مى‌كند.

قوله: و لا يدخل تحت قوله صلّى اللّه عليه و آله و سلّم الخ: ضمير در « لا يدخل» به عصير عنبى راجع است.

قوله: لانّ الظّاهر منها: ضمير در « منها » به روايت تحف العقول راجع است.

متن:

و بما ذكرنا يظهر عدم شمول معقد إجماع التّذكرة على فساد بيع نجس العين للعصير، لأنّ المراد بالعين هي الحقيقة، و العصير ليس كذلك.