عبرت‌آموز - انصاريان، حسين - الصفحة ١٠٢ - توبه ميراث آدم و حوا

و براى ادامه حيات در زمين قرار گرفتند.

دورى از مقام قرب، از دست دادن همنشينى با فرشتگان، محروم شدن از بهشت، بى‌توجهى به نهى حق و اطاعت از شيطان، غمى سنگين و اندوهى سخت و حسرتى دردآور بر دوش جانشان گذاشت. از زندان مخوف و محدود خودپسندى، و خود ديدن كه علت محروميت و ممنوعيت از رحمت و عنايت محبوب، و افتادن در دام ماسوى الله است درآمدند، و به فضاى بيدارى و عشق و علاقه و ايمان به دوست وارد شدند، فضايى كه منافع سرشارى در دنيا، و سود بى‌نهايتى در آخرت نصيب انسان مى‌كند.

چون به اين صورت به خود آمدند، فرياد برداشتند كه وقتى در زندان منيت و غفلت از يار افتاديم، و در تاريكى خودخواهى و حرص و غرور قرار گرفتيم دچار «ظلمنا أنفسنا» شديم.

اين توجه به وضع خويش، مقدمه ورود به عرصه‌گاه حريت و آزادى و عامل نجات از بند شيطان، و روى آوردن به جانب حضرت محبوب، و باعث تواضع و فروتنى در پيشگاه حضرت رب است، كه اگر شيطان هم به همين صورت رفتار مى‌نمود رجم از حريم نمى‌شد و به لعنت ابدى گرفتار نمى‌گشت.

آدم و حوا در فضاى پرقيمت نور انديشه و تفكر، و تعقل و توجه، و بينايى و بيدارى، كه همراه با ندامت و پشيمانى و اشك چشم بود، آنچنان ادب و خاكسارى نشان دادند كه نگفتند:

«اغفر لنا»؛

ما را بيامرز،

بلكه عرضه داشتند:

«و إن لم تغفر لنا»؛

اگر ما را نبخشى و به عرصه‌گاه رحمت در نياورى،