درآمدى بر پيشگيرى از اعتياد با رويكرد اسلامى

مقدمه دكتر همايون هاشم

مقدمه«پژوهشكده اخلاق و علوم انسانى» دار الحديث

روششناسى پژوهش

سببشناسى گرايش به اعتياد

الگوى پيشگيرى از اعتياد

نگاه جامع به عناصر پيشگيرى

زمينههايى براى تحقيقات روانشناختى

فصل اول لذتجويى و اعتياد

1 نقش لذتجويى در گرايش به اعتياد

2 تحليل و بررسى

3 راه چاره

الف تغيير رويكرد

تغيير رويكرد در روانشناسى

دو رويكرد اسلام

سه نقد لذتگرايى

لذت مجاز

لذت غيرمجاز

تعديل لذتجويى

يك روش تنظيم رغبت(زهد)

مدل چندوجهى تغيير رغبت

شناخت ماهيت دنيا و آخرت

پايدارى و ناپايدارى

پيامدها

نقص و ارزش

دو روش«مرگيادى»

ج ايجاد و تقويت فلسفه خير

يك ايمان به تقدير

دو خير بودن تقديرهاى خداوند

اصلاح نظام ارزيابى

استفاده از نمونهها

خلاصه بحث

فصل دوم نارضايتى و اعتياد

1 نارضايتى، عامل گرايش به اعتياد

2 رضامندى، عامل پيشگيرى از اعتياد

الف فلسفه خير و رضامندى از زندگى

ب خيرشناسى

ج تنظيم انتظارات

يك هماهنگسازى انتظارات با واقعيتها

دو واقعيتشناسى، لازمه هماهنگسازى

اين جا دنياست؛ بهشت نيست!

زندگى، سختى دارد!

دنيا گذرگاه است!

دنيا ناچيز است!

دنيا ناپايدار است!

د تنظيم آرزوها

يك آرزوى طولانى، عامل نارضايتى

دو منطقى كردن آرزوها

ه تنظيم ديدگاه نسبت به روزى مقدر

رضايت به روزى، عامل كاهش گرايش به اعتياد

و تنظيم معناى زندگى

يك بىمعنايى، عامل نارضايتى

دو ابعاد معنا

فقدان معنا

ناتمام بودن معنا

معناى واقعى

ز تنظيم تكيهگاه

يك تكيهگاه غير خدايى

دو باور غلط تصور«بىپشتوانگى»

سه باور و انتخاب صحيح «خدا - تكيهگاهى»

عوامل تقويت توكل

خلاصه بحث

فصل سوم بيتابى و اعتياد

1 ناشكيبايى، عامل گرايش به اعتياد

2 شكيبايى، عامل پيشگيرى از اعتياد

3 عوامل شكيبايى

الف تصحيح الگوى انتظار از دنيا

ب تصحيح الگوى مواجهه نخستين

ج تصحيح تفسير از بلا

يك تفسير بلاى اهل ايمان

دو تفسير ثروت اهل عصيان

د تنظيم تصوير از آينده

ه تصحيح الگوى ارزيابى از حال

و تصحيح ارزيابى از ديگران

فصل چهارم ناسپاسى و اعتياد

1 احساس محروميت، عامل گرايش به اعتياد

2 سپاسگزارى، به مثابه روش پيشگيرى

الف ناسپاسى و افزايش احساس محروميت

ب داشتهشناسى، راهبرد شكرگزارى

يك اصلاح تفسير از فقر و غنا

دو اصلاح فهرست داشتهها

سه توجه به داشتههاى ناپيدا

چهار مديريت مقايسهها

پنج تنظيم آرزوها

خلاصه بحث

فصل پنجم نشاطجويى و اعتياد

1 نشاطجويى، عامل گرايش به اعتياد

2 نشاط مثبت، عامل پيشگيرى

الف هيجانات حسى و مادى

جمعبندى

ب لذت و هيجانات معنوى

يك انس با خدا

دو ياد خدا(ذكر)

سه ايمان و باور صادق به خدا

چهار دعا و مناجات با خدا

پنج خواندن قرآن

شش نماز

ج شروط شادى و هيجان

فصل ششم زيادهخواهى و اعتياد

1 زياده خواهى، عامل گرايش به اعتياد

2 الگوى اسلامى روزى

الف تأمين كردن روزى

ب بازشناسى روزى مؤثر

ج اطمينان به روزى

د اصلاح منبع استغنا

ه تنظيم احساس نسبت به درآمد

فصل هفتم ناخويشتندارى و اعتياد

1 خويشتندارى در تحقيقات اعتياد

2 تقويت خويشتندارى، عامل پيشگيرى از اعتياد

الف عقل، عامل محورى خويشتندارى

ب فرآيند خويشتندارى

ج اصول عملى تقوا

يك پيامدشناسى

يك/ 1 راههاى پيامدشناسى

حزم(دورانديشى)

يك/ 2 مكانيزمهاى تأثير پيامدشناسى

آسيبشناسى بيم و اميد

دو حيا

سه محبت

سه/ 1 روش برانگيختن محبت

چهار احترام به خود

چهار/ 1 كرامت انسان

چهار/ 2 آثار توجه به كرامت نفس

عدم دلبستگى به دنيا

خويشتندارى

فهرست منابع

يادداشتها

درآمدى بر پيشگيرى از اعتياد با رويكرد اسلامى - پسنديده، عباس - الصفحة ١٥٦ - خلاصه بحث

این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة