درآمدى بر پيشگيرى از اعتياد با رويكرد اسلامى - پسنديده، عباس - الصفحة ١٤٩ - سه توجه به داشتههاى ناپيدا
فَمَن أيسَرَ مِنكُم فَليَشكُرِ اللهَ، إنَّ اللّه عز و جل يَقولُ:
(لَئِنْ شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ)
وقالَ سُبحانَهُ وتَعالى:
(اعْمَلُوا آلَ داوُدَ شُكْراً وَ قَلِيلٌ مِنْ عِبادِيَ الشَّكُورُ)
وأحسِنُوا الظَّنَّ بِاللّه فَإِنَّ أبا عَبدِ اللّه (ع) كانَ يَقولُ: مَن حَسُنَ ظَنُّهُ بِاللّه كانَ اللّه عِندَ ظَنِّهِ بِهِ، ومَن رَضِيَ بِالقَليلِ مِنَ الرِّزقِ قَبِلَ اللّه مِنهُ اليَسيرَ مِنَ العَمَلِ، ومَن رَضِيَ بِاليَسيرِ مِنَ الحَلالِ خَفَّت مَؤُونَتُهُ وتَنَعَّمَ أهلُهُ، وبَصَّرَهُ اللّه داءَ الدُّنيا ودَواءَها، وأخرَجَهُ مِنها سالِما إلى دارِ السَّلامِ.[١]
پس، هر يك از شما كه در آسايش است، بايد خدا را سپاس بگزارد؛ كه خداوند عز و جل مىفرمايد: «اگر واقعاً سپاسگزارى كنيد، [نعمت] شما را افزون خواهم كرد» و خداى پاك و والا فرمود: «اى خاندان داوود! شكرگزار باشيد. و از بندگان من، اندكى سپاسگزارند». و به خدا خوشگمان باشيد؛ چرا كه امام صادق (ع) مىفرمود: هر كس به خدا خوشگمان باشد، خداوند به تناسب گمان او، با وى رفتار مىكند، و هر كس به روزىِ اندك خشنود باشد، خداوندْ عمل اندك را از او مىپذيرد، و هر كس به روزىِ حلالِ اندك خشنود باشد، مخارج زندگىاش سبُك خواهد شد و خانوادهاش در نعمت خواهند بود و خداوند، او را از بيمارى و درمان دنيا آگاه مىكند و او را به سلامت، از دنيا به خانه سلامت (آخرت) بيرون مىبَرَد.
در اين روايت به خوبى روشن است كه امام رضا (ع) توجّه آنها را از نعمتهاى مادى، به ديگر داشتههاى آنها بازگردانده و با اين كار، آنان خود به اين نتيجه رسيدهاند كه احساس محروميتشان پايه محكمى ندارد.
در اين باره، موارد ديگرى نيز وجود دارد كه مجال طرح آنها در اين جا نيست.[٢] آنچه مهم است اين كه نگاه تكبُعدى به داشتهها، يكى از عوامل نارضايتى است. بر همين اساس مىتوان ادّعا كرد كه الگوى عينىگرا در داشتههاى زندگى، از جمله خصايص
[١]. الكافى، ج ٨، ص ٣٤٦، ح ٥٤٦؛ تحف العقول، ص ٤٤٨.
[٢]. ر. ك: الگوى اسلامى شادكامى، زير چاپ.