١- در حديثى از اميرالمؤمنين عليه السلام مى‌خوانيم: «هنگامى كه عبدالرحمن بن ملجم، با شمشير بر سر مبارك آن حضرت زد، و او را اسير كردند، به حسن و حسين عليهما السلام فرمود:

" احْبِسُوا هذا الاسيرَ، وَاطْعِمُوهُ وَاسْقُوهُ وَ احْسِنُوا اسارَهُ":" اين اسير را حبس كنيد غذا و آب به او بدهيد و در اسارت با او خوش رفتارى كنيد"». [١] ٢- در حديث ديگرى از همان حضرت عليه السلام مى‌خوانيم كه فرمود: «اطْعامُ الاسيرِ و الاحْسانُ الَيْهِ حَقٌّ واجِبٌ وَ انْ قَتَلْتَهُ مِنَ الْغَدِ!»: «اطعام اسير و نيكى به او حق واجبى است، هر چند مستحق قتل باشد و بخواهى او را به قتل برسانى» (مانند ابن ملجم). [٢] اين حكم شامل همه اسيران اعم از مؤمن و كافر مى‌شود، لذا در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام اين حكم با صراحت آمده است: «اطّعامُ الاسيرِ حَقٌ عَلَى مَنْ اسَرَهُ وَ انْ كانَ يُرادُ مِنْ الْغَدِ قَتْلهُ فَانَّهُ يَنْبَغى انْ يُطْعَمَ وَ يُسْقى وَ يُرْفَقَ بِهِ كافِراً كانَ اوْ غَيْرَهُ»: «غذا دادن اسير حق و مسلّم است بر كسى كه او را در اسارت دارد هر چند بخواهد او را روز بعد به قتل برساند، در اينجا نيز سزاوار است كه غذا وطعام به او بدهند و با او مدارا كنند كافرباشد يا غير كافر» [٣] در داستان اسارت ابن ملجم قاتل على عليه السلام روايات ديگرى است كه از نهايت لطف و محبّت آن حضرت عليه السلام نسبت به اسيران (اعم از اسيران جنگى و غير آنها) حكايت مى‌كند.

از جمله در حديثى مى‌خوانيم:

«هنگامى كه على عليه السلام در بستر شهادت بود به فرزندش امام حسن مجتبى عليه السلام فرمود:

" فرزندم! با اسيرت مدارا كن، و ترحّم نما و به او نيكى كن و نسبت به او دلسوزى نما" در اين موقع امام عليه السلام بيهوش شد، هنگامى كه به هوش آمد، امام حسن عليه السلام ظرفى از شير خدمتش داد، حضرت كمى نوشيد سپس از دهان خود دور كرد و فرمود:" براى اسيرتان ببريد، سپس‌

[١]. مستدرك الوسائل، جلد ٢، صفحه ٢٥٧ ..

[٢]. وسائل، جلد ١١، صفحه ٦٩ ..

[٣]. همان مدرك، صفحه ٦٨ ..