پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥١ - ١- آموزش و پرورش در اسلام

كه حكمت و دانش، ذاتاً سرچشمه خير كثير است، نه تنها از جهت انتساب به خداوند متعال بلكه ذات و حقيقت علم، خير فراوان است»! [١]

آخرين آيه اشاره به بُعد ديگرى از اين مسأله مى‌كند و آن مذمّت شديد از «كتمان علم و دانش» است؛ مى‌فرمايد: «كسانى كه دلايل روشن و وسيله هدايتى را كه نازل كرده‌ايم، بعد از آنكه در كتاب (آسمانى) براى مردم، بيان نموديم كتمان مى‌كنند خدا آنها را لعنت مى‌كند، و همه لعن كنندگان (نيز) آنها را لعن مى‌نمايند.»: انَّ الَّذينَ يَكْتُمُونَ مَا انْزَلْنا مِنَ البَيِّناتِ وَالْهُدى مِنْ بَعْدِ ما بَيَنّاهُ لَلنّاس فِى الْكِتابِ اولئِكَ يَلْعَنُهُمْ اللَّهُ وَ يَلْعَنُهُمُ اللّاعِنُونَ‌.

تعبير به‌ «لعن» خداوند، (طرد خداوند از رحمت خود و لعن همه لعن كنندگان) از شديدترين تعبيراتى است كه در قرآن مجيد درباره گناهى از گناهان آمده است. و اين نشان مى‌هد؛ كه تا چه حد «كتمان» علم و دانش، زشت و نكوهيده است، آن هم علوم و دانش هايى كه مايه هدايت مردم باشد.

در آيه‌اى كه بلافاصله بعد از اين آيه در سوره بقره آمده، تنها راه توبه از اين گناه بزرگ را بعد از پشيمانى و بازگشت به سوى خدا، اصلاح و «تبيين مسائل كتمان شده» ذكر فرموده، و اين نيز به خوبى نشان مى‌دهد كه براى جبران‌ «كتمان علم» راهى جز تبيين آن، وجود ندارد الَّا الَّذينَ تابُوا وَ اصْلَحُوا وَ بَيَّنُوا فَاولئِكَ اتُوبُ عَلَيْهِمْ وَ انَا التَّوابُ الرَّحيمُ‌.

اگر چه اين آيه در مورد اهل كتاب نازل شده (كه نشانه‌هاى پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله را كه در كتب خود ديده بودند، كتمان مى‌كردند)، ولى بديهى است، مفهوم آيه وسيع و گسترده است و كتمان هر علمى را كه مايه هدايت مردم است شامل مى‌شود؛ رواياتى كه از معصومين نقل شده نيز نشان ميد هد كه علم به مفهوم مطلق آن مورد توجّه است؛ پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله‌

[١]. تفسير الميزان، جلد ٢، ذيل آيه مورد بحث ..