پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧ - پيوند «امامت» و «حكومت»

اينجا بود كه هارون تصميم گرفت، موسى بن جعفر عليه السلام را به قتل برساند. [١] اين حديث پر معنى، دليل روشنى بر پيوستگى مسأله‌ «فدك» با مسأله‌ «خلافت» است؛ و نشان مى‌دهد آنچه در اين زمينه مطرح بوده؛ غصب مقام خلافت رسول اللَّه صلى الله عليه و آله بوده كه روستاى فدك جزئى از آن محسوب مى‌شده؛ و اگر هارون مى‌خواست فدك را تحويل بدهد، بايد دست از خلافت بكشد؛ و همين او را متوجه ساخت كه امام موسى بن جعفر عليه السلام هر زمان قدرت پيدا كند، او را از تخت خلافت فرو مى‌كشد؛ لذا تصميم بر قتل آن حضرت گرفت. [٢] غرض اينكه آميخته بودن مسائل امامت با بحث حكومت و زعامت مسلمين مطلبى نيست كه قابل شك و ترديد باشد؛ زيرا در همه جا آثار آميزش اين دو به چشم مى‌خورد؛ اين امر در آيات و روايات اسلامى و در تاريخ زندگى شخص پيامبر صلى الله عليه و آله و پيشوايان بزرگ دين، و در طبيعت احكام اسلام به وضوح ديده مى‌شود.

مباحث فقه اسلامى را در سه بخش خلاصه كرده‌اند: بخش‌ «عبادات»، بخش‌ «معاملات» و «سياسات».

بخش‌ «سياسات» كه ابواب مهمى از فقه را شامل مى‌شود (مانند جهاد، امر به معروف و نهى از منكر، قضا و شهادات، حدود و ديات و قصاص) بخشى است. كه از مسائل مربوط به حكومت سخن مى‌گويد؛ چرا كه جهاد و همچنين بعضى از مراحل امر به معروف نهى از منكر، و نيز قضا و شهادات و اجراى حدود و قصاص، چيزى نيست كه بدون حكومت قابل پياده شدن باشد.

مسائل مربوط به انفال و خمس و زكات و اراضى خراجيه كه شالوده بيت المال اسلامى را تشكيل مى‌دهد، نيز به روشنى بخشى از حكومت را ترسيم مى‌كند.

بنابراين فقه اسلام آن چنان با مسائل سياسى و حكومتى آميخته، است كه اجراى كامل آن، بدون تشكيل حكومت ممكن نيست.

اينها همه شواهد روشنى است بر اينكه‌ «اسلام از حكومت و سياست جدا نمى‌باشد» و

[١]. بحار الانوار، چاپ قديم، ج ٨، ص ١٠٦ (نقل از كتاب اخبار الخلفاء) ..

[٢]. زهرا برترين بانوى جهان، ص ١٣٠ ..