فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١١٩ - باروريهاى مصنوعى و حكم فقهى آن آيت اللّه محمد يزدى
{و انهم ليقولون منكرا من القول وزورا و ان اللّه لعفو غفور } . (٣٢)
كسانى كه با زنان خود ظهار مىكنند، آنان مادرانشان نيستند. مادرانشان تنها كسانى هستند كه آنان را زادهاند و آنان سخنى دروغ و ناپسند مىگويند و خداوند با گذشت وبخشاينده است. جهت استدلال به اين آيه روشن است؛ چه، آيه به صراحت براين دلالت دارد كه «مادر»، تنها همان زنى است كه نوزاد رامىزايد، خواه نطفه از او و همسرش باشد و خواه نه. اطلاق اين دليل همه صورتهاى ياد شده را در بر مىگيرد. اما حق آن است كه مقدمات حكمت، نسبت به موضوع موردبحث ما، فراهم نيست؛ چرا كه آيه در مقام نفى مادر بودن، از زنانى است كه با آنان ظهار شده است، نه آن كه در مقاماثبات باشد، تا درنتيجه بتوان براى آن اطلاقى تصور كرد.
٢. {يخلقكم فى بطون امهاتكم خلقا من بعد خلق فى ظلمات ثلاث ذلكم اللّه ربكم له الملد لا اله الا هو فانى تصرفون } . (٣٣)
اوشما را در شكم مادرانتان خلقتى پس از خلقت و درظلمتهاى سه گانه مىآفريند. اين پروردگار شماست كه ملك از اوست و خدايى جز او نيست. كجا رويتان برگردانده مىشود؟
جهت استدلال به آيه اين است كه «خلقتى پس از خلقت» درايجادى جديد از موادى ديگر بر روى ماده آغازين نطفه و جنين ظهور دارد و بنا بر اين، نسبت و نسب تنها به نطفه وجنين منحصر نيست، بلكه مىتوان فرزند را به ديگر موادىكه زن صاحب رحم، آنها را فراهم كرده و در اين هنگام، شوهرش براى او خرج كرده است، نسبت داد. شايد آن آيهديگر نيز، اشاره به همين باشد كه فرمود:
(٣٢) مجادله، آيه ٢.
(٣٣) زمر، آيه ٦.