نهج‌البلاغه فراوان و به طور مكرر بيان شده است. امور مختلفى مى‌توانند مايه عبرت انسان گردند كه از آن جمله عبرت گرفتن از تجارب خود و ديگران است. در اين‌جا حضرت على(عليه السلام) مى‌فرمايند: از تجارب خود عبرت بگيريد و متّعظ شويد. شايد اين توصيه بدين دليل باشد كه تجربه‌هاى خود انسان، چون براى شخص خودش واقع شده و عملا آنها را دريافت كرده است، تأثير و نفوذ بيشترى مى‌تواند در زندگانى داشته باشد و معمولا اين‌گونه است كه از نظر شدت و كيفيت تأثير تجارب خود شخص و سپس تجربه‌هاى ديگران قرار مى‌گيرند.

تلخ و شيرين رفاقت‌

آدمى هيچ گاه بى‌نياز از معاشرت با ديگران نيست. برخورد با افراد ديگر، ضرورت زندگى انسانى است. اين معاشرت و برخورد وقتى مى‌تواند مايه ترقى و تعالى انسان گردد كه سطح تحمل خود را بالا ببرد. انسان در مقام معاشرت با ديگران بايد قدرت تحمل آنها را داشته باشد تا بتواند از خوبى‌هاى ايشان بهره‌مند گردد. بى‌ترديد سليقه، افكار، رفتار و عملكرد انسان‌ها با هم اختلاف دارند. برخى ممكن است به خاطر اختلاف‌نظر و ديدگاهى كه با ما دارند، به‌گونه‌اى رفتار كنند كه ما نپسنديم و عده‌اى هم، نه از روى اختلاف ديدگاه و نظر، بلكه از روى قصور در عمل ممكن است در معاشرتشان حق ديگران را رعايت نكنند، حق ادب را نگاه ندارند و مرتكب بى‌احترامى، تندى، ظلم و... شوند و از اين جهت مورد پسند ما واقع نشوند. آدمى در زندگى اجتماعى از رفتارهاى نابجا و بى‌احترامى‌هاى ديگران مصون نيست. البته ما معمولا عيوب خودمان را نمى‌بينيم و بيشتر از رفتارهاى نابجاى ديگران رنجيده خاطر و مكدّر مى‌شويم. كمتر كسى را مى‌توان يافت كه از عملكرد خودش ناراضى باشد و احساس رنجش نمايد. ما معمولا به وجود ناشايسته‌ها در اعمال ديگران بيشتر و بهتر پى مى‌بريم؛ مثلا وقتى ديگران به ما ظلم مى‌كنند، آن وقت متوجه مى‌شويم كه ظلم تا چه اندازه زشت و ناپسند است؛ اما اگر ده برابر آن خودمان ظلم بكنيم، توجه نداريم كه چه قدر كار بدى است. وقتى كه كسى به ما تندى و بى‌احترامى مى‌كند خيلى به ما برمى‌خورد و ناراحت مى‌شويم؛ در حالى كه توجه نداريم وقتى به ديگران تندى و بى‌احترامى مى‌كنيم چه تأثيرى در روح آنها مى‌گذارد و

‌