ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٠ - آيا پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم مجتهد بوده است

( وَإِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ ) [١] ( و قطعا تو داراى اخلاق بزرگ هستى . ) به درجه اى از عصبانيت و تندخوئى نمى رسد كه آن زن بيان كرده است .
( وَلَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ ) [٢] ( و اگر تو خشن و تند و سخت دل بودى از پيرامون تو پراكنده مى شدند . ) ثانيا - با آن همه شدت تأكيد به پرهيز از حكم در حال غضب مخصوصا در مورد جانهاى آدميان ، چگونه امكان داشت كه پيامبر اكرم ( ص ) در حال غضب و هيجان غير عادى حكم به كشتن يك انسان صادر فرمايد ثالثا - حكمى كه با استناد به اجتهاد صادر شده باشد ، اگر بعدا خطايش هم آشكار شود ، موجب پشيمانى نمى گردد ، زيرا مجتهدى كه با كمال اخلاص و تلاش نهائى در ادلهء فقاهى ، فتوى يا حكمى را صادر مى نمايد ، نه تنها در صورت بروز خطا گنهكار محسوب نمى گردد ، بلكه چه خطائى بروز نمايد و چه بروز ننمايد ، مجتهد در نزد خدا مستحق پاداش نيكو است .
رابعا - آيا شايسته است كه پيامبر اكرم با آن آگاهى به عظمت حكم الهى ، با شنيدن يك يا چند بيت شعر ، عاطفه اش به جريان بيفتد و از حكم الهى كه صادر فرموده است پشيمان گردد ٣ - جهاد در راه خدا - امير المؤمنين عليه السلام در سخنان مباركش در بارهء جهاد در راه خدا و ارزش والاى آن ، دستورات و توصيه‌ها فرموده‌اند . مباحث مربوط به جهاد در مجلدات زير آمده است : - مجلد سوم ص ٣٢٥ و ٣٢٦ و مجلد پنجم ص ٣١ تا ٤٠ و ص ٩٢ و ٩٣ و ٢٦١ تا ٢٦٩ و ص ٢٧٦ تا ٢٨٨ و مجلد ششم از ص ٢٧ تا ٣٧ و از ٩٦ تا ١٠١ و از ص ١٣٧ تا ١٤١ و ص ٢٠٧ و ٢٠٨ و مجلد نهم از ص ٨ تا

[١] . القلم آيهء ٤ .
[٢] . آل عمران آيهء ١٥٩ .