اين كه به حمل شايع صناعى نيز كامل‌ترين ذات در خارج تحقّق دارد، نيازمند به ادلّه‌اى ديگر است؛ چرا كه صحّت حمل اوّلى ذاتى، صحّت حمل شايع صناعى را در پى ندارد. «١» بنابراين، در برهان آنسلم وقتى مى‌گويند كامل‌ترين و بزرگ‌ترين ذات بايد وجود داشته باشد، اين سخن به حمل اوّلى ذاتى صحيح است؛ يعنى در عالم ذهن و مفهوم ذهنى، امّا معلوم نيست كه اين بزرگ‌ترين ذات متصوّر ذهنى در مصداق خارجى نيز به زينت وجود مزيّن شده باشد. بنابراين، تناقضى از فرض عدم وجود آن در خارج پيش نمى‌آيد تا با استدلال به برهان خلف، نتيجه‌اى كه آنسلم و همفكرانش مى‌خواسته‌اند، به دست آيد. خلاصه، اين برهان توان اثبات خارجىِ واجب‌الوجود (بزرگ‌ترين ذات) را ندارد. «٢» برهان تجربه دينى‌ از برهان‌هايى كه داراى صورت فلسفى و برهانى نيست، استدلالى است كه «برهان تجربه دينى» نام گرفته است. اين برهان بر تجربه‌ها، دريافت‌ها و شهودهاى افراد از واقعيت مبتنى است و از ارزش و قداستى بسيار در ميان دانشمندان و متكلّمان غربى برخوردار است. در طول تاريخ زندگى بشر، كسانى بسيار از پيروان اديان و مذاهب ادّعا كرده‌اند كه حقايقى برتر از جهان مادّى را درك كرده و به شهود حقايق عالم دست يافته‌اند. آنان در برخى موارد، شهود جزئى و در مواردى نيز شهود خداوند متعال را با چشم باطنى (: قلب) مدّعى شده‌اند. با توجّه به همين يافته‌ها، برخى دانشمندان غربى، در پى اقامه برهان تجربه‌