انديشه دينى - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٠٦
قرآن و برزخ
در آياتى پرشمار از قرآن، برزخ و زندگى برزخى مطرح شده است. در اين آيات درباره گونهاى حيات پس از مرگ و ويژگىهايش، مانند ادراك، گفت و شنود، احساس رنج و لذت سخن رفته است؛ چنان كه مىفرمايد:
«حَتَّى اذا جآءَ احَدَهُمُ الْمَوْتُ قالَ رَبِّ ارْجِعُونِ لَعَلّى اعْمَلُ صالِحاً فيما تَرَكْتُ كَلَّا انَّها كَلِمَةٌ هُوَ قائِلُها وَ مِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ الى يَوْمِ يُبْعَثُونَ»
(مؤمنون/ ٩٩- ١٠٠)
چون مرگ يكى از آنان در رسد، گويد: «پروردگارا، مرا بازگردان، شايد در آنچه ترك كردهام، عملى شايسته كنم.» هرگز! اين سخنى است كه وى گوينده آن است، پيش رويشان حائلى [برزخ] هست تا روزى كه برانگيخته شوند.
«وَ لا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا فى سَبيلِ اللَّهِ امْواتاً بَلْ احْياءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ»
(آل عمران/ ١٦٩)
كسانى را كه در راه خدا كشته شدهاند، مرده نپنداريد، بلكه آنان زندگانند، نزد پروردگار خويش روزى داده مىشوند.
از اين آيه شريفه برمىآيد كه پس از مرگ، شهيدان حيات برزخى دارند و در نعمت به سر مىبرند.
«قالُوا رَبَّنا امَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَ احْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ فَاعْتَرَفْنا بِذُنُوبِنا فَهَلْ الى خُرُوجٍ مِنْ سَبيلٍ» (مؤمن/ ١١)
گوي
انديشه دينى ٢١٢ تجسم اعمال ..... ص : ٢١١
ند: «پروردگارا، ما را دو بار ميراندى و دو بار زنده كردى، پس ما به گناهان خويش اعتراف داريم، آيا راهى به سوى بيرون رفتن از عذاب هست؟»
اينك اگر نيك بينديشيم، درمىيابيم كه دو مرگ و دو زندگى حاصل نمىشود مگر آنكه حيات برزخى در ميان باشد. «١»