بدهد و چنانچه اينها برايش ممكن نباشد، مخيّر است يا هيجده روز پى در پى روزه بگيرد و يا هر چند مد كه مى‌تواند به فقير اطعام بدهد واحوط مستحبّ آن است كه اختيار نمايد تصدّق بر فقراء را و اگر نتواند روزه بگيرد وطعام بدهد، بايد استغفار كند اگرچه مثلًا يك مرتبه بگويد «أسْتَغْفِرُ اللَّه» و واجب آن است كه هر وقت بتواند، كفّاره را بدهد.

مسأله ١٦٧٧- كسى كه مى‌خواهد دو ماه كفّاره روزه رمضان رابگيرد، بايد سى‌ويك روز آن را پى در پى بگيرد و اگر بقيّه آن پى در پى نباشد اشكال ندارد.

مسأله ١٦٧٨- كسى كه مى‌خواهد دو ماه كفّاره روزه رمضان را بگيرد، نبايد موقعى شروع كند كه در بين سى ويك روز، روزى باشد كه مانند عيد قربان، روزه آن‌حرام‌است‌اگر بداند وامّا اگر نداند وغافل‌بوده ضرر ندارد.

مسأله ١٦٧٩- كسى كه بايد پى در پى روزه بگيرد، اگر در بين آن بدون عذر يك روز روزه را نگيرد، يا وقتى شروع كند كه مى‌داند بين آن به روزى برسد كه روزه آن واجب است، مثلًا به روزى برسد كه نذر كرده آن روز را روزه بگيرد، بايد روزه‌ها را از سر بگيرد.

مسأله ١٦٨٠- اگر در بين روزهايى كه بايد پى در پى روزه بگيرد، عذرى غير اختيارى پيدا شود مثل حيض، يا نفاس، يا سفرى كه در رفتن آن مجبور است براى‌او پيش آيد، بعد از برطرف شدن عذر واجب نيست روزها را از سر بگيرد بلكه بقيّه را بعد از برطرف شدن عذر بجا مى‌آورد.

مسأله ١٦٨١- اگر به چيز حرامى روزه خود را باطل كند، چه آن چيز اصلًا حرام باشد مثل شراب و زنا، يا به جهتى حرام شده باشد مثل خوردن غذاى حلالى كه براى انسان ضرر دارد ونزديكى كردن با عيال خود در حال حيض، كفّاره جمع بر او واجب مى‌شود يعنى بايد يك بنده آزاد كند ودو ماه روزه بگيرد وشصت فقير را سير كند يا به هركدام آنها يك مدّ كه تقريباً ده سير است گندم يا جو يا نان ومانند اينها بدهد و چنانچه هرسه برايش ممكن نباشد، هركدام آنها كه ممكن است بايد انجام دهد.

مسأله ١٦٨٢- اگر روزه دار دروغى را به خدا و پيغمبر نسبت دهد، بنابر احتياط واجب كفّاره جمع بر او واجب مى‌شود.