توضیح المسائل (علوی) - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٣٠٣ - مصرف خمس

مسأله ١٨٥١- سيّد يتيمى كه به او خمس مى‌دهند، بايد فقير باشد ولى به سيّدى‌كه در سفر درمانده شده، اگر در وطنش فقير هم نباشد مى‌شود خمس داد.

مسأله ١٨٥٢- به سيّدى كه در سفر درمانده شده، اگر سفر او سفر معصيت باشد، بنابر احتياط واجب نبايد خمس بدهند.

مسأله ١٨٥٣- به سيّدى كه عادل نيست مى‌شود خمس داد ولى به سيّدى كه دوازده امامى نيست، نبايد خمس بدهند.

مسأله ١٨٥٤- به سيّدى كه معصيت كار است، اگر خمس دادن به او كمك به معصيت او باشد، نمى‌شود خمس داد و به سيّدى هم كه آشكار معصيت مى‌كند، اگرچه دادن خمس كمك به معصيت او نباشد، اولى اين است كه نبايد به او خمس بدهند.

مسأله ١٨٥٥- اگر كسى بگويد سيّدم نمى‌شود به او خمس داد، مگر آن كه دو نفر عادل سيّد بودن او را تصديق كنند، يا در بين مردم به طورى معروف باشد كه انسان يقين كند سيّد است.

مسأله ١٨٥٦- به كسى كه در شهر خودش مشهور به سيادت است، اگر به سيّد بودن او وثوق پيدا كنند، مى‌شود به او خمس داد.

مسأله ١٨٥٧- كسى كه زنش سيّد است بنابر احتياط واجب نبايد به او خمس بدهند كه به مصرف مخارج خودش برساند ولى اگر مخارج ديگران بر آن زن واجب باشد ونتواند مخارج آنان را بدهد و آنان واجب النفقه مرد نباشند، جائز است انسان خمس به آن زن بدهد كه به مصرف آنان برساند.

مسأله ١٨٥٨- اگر مخارج سيّدى كه عيال انسان نيست بر انسان واجب باشد بنابر احتياط واجب، نمى‌تواند از خمس خوراك وپوشاك او را بدهد، ولى اگر مقدارى خمس ملك او كند كه به مصرف ومخارج غير واجبه برساند مانعى ندارد.

مسأله ١٨٥٩- به سيّد فقيرى كه مخارجش بر ديگرى واجب است و او نمى‌تواند مخارج آن سيّد را بدهد، مى‌شود خمس داد.

مسأله ١٨٦٠- احتياط واجب آن است كه بيشتر از مخارج يكسال به يك سيّد فقير خمس ندهند.