توضیح المسائل (علوی) - علوى گرگانى، محمدعلى - الصفحة ٣٠٦ - زكاة جو وگندم وخرما وكشمش
مسأله ١٨٧٣- زكاة گندم وجو وقتى واجب مىشود كه به آنها گندم وجو گفته شود و زكاة كشمش بنابر احتياط وقتى واجب مىشود كه غوره است و موقعى هم كه رنگ خرما زرد يا سرخ شد، بنابر احتياط زكاة آن واجب مىشود ولى وقت دادن زكاة در گندم و جو موقع خرمن و جدا كردن كاه آنها و در خرما و كشمش موقعى است كه خشك شده باشد.
مسأله ١٨٧٤- اگر موقع واجب شدن زكاة گندم وجو وكشمش وخرما كه در مسأله پيش گفته شد، صاحب آنها باشد، بايد زكاة آنها را بدهد.
مسأله ١٨٧٥- اگر صاحب گاو وگوسفند وشتر وطلا ونقره در تمام سال ديوانه باشد، زكاة بر او واجب نيست و همچنين است اگر در مقدارى از سال ديوانه باشد ولو در آخر سال عاقل گردد، بايد اوّل سالش را همان اوّل عاقل شدنش قرار دهد.
مسأله ١٨٧٦- اگر صاحب گاو وگوسفند وشتر وطلا ونقره در مقدارى از سال مست يا بيهوش شود، زكاة از او ساقط نمىشود و همچنين است اگر موقع واجب شدن زكاة گندم وجو وخرما وكشمش مست يا بيهوش باشد.
مسأله ١٨٧٧- مالى را كه از انسان غصب كردهاند ونمىتواند در آن تصرّف كند، زكاة ندارد همچنين اگر زراعتى را از او غصب كنند وموقعى كه زكاة آن واجب مىشود در دست غصب كننده باشد، هر وقت به صاحبش برگشت لازم نيست كه زكاة آن را بدهد.
مسأله ١٨٧٨- اگر طلا ونقره يا چيز ديگرى را كه زكاة آن واجب است قرض كند و يك سال نزد او بماند، بايد زكاة آن را بدهد وبر كسى كه قرض داده چيزى واجب نيست.
زكاة جو وگندم وخرما وكشمش
مسأله ١٨٧٩- زكاة گندم و جو و خرما و كشمش وقتى واجب مىشود كه به مقدار نصاب برسند ونصاب آنها ٢٨٨ من تبريز و ٤٥ مثقال كماست كه ٢٠٧/ ٨٤٧ كيلوگرم مىشود.
مسأله ١٨٨٠- اگر پيش از دادن زكاة از انگور وخرما وگندمى كه زكاة آنها واجب شده خود وعيالش بيش از متعارف بخورند، يا مثلًا به فقير بدهد نه بعنوان زكاة، بايد زكاة مقدارى را كه مصرف كرده بدهد.