شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ١٢٧ - اول كسى كه در مقابله نص قياس آورد ابليس بود

ب ٣٤٠٩- ٣٤٠٤ تَحَرّى: صواب جستن.

حَبرْ: دانشمند جهودان، و در اينجا مطلق دانشمند مقصود است.

ناديده كردن: ناديده گرفتن، وانمودن كه آن را نمى‌بيند.

رو تافتن: رو بر گرداندن.

اللَّه اعلم بالصّواب: خدا بدان چه درست است داناتر است.

صفير: آواز. و صفير مرغ حق: سخن عالم كامل است.

سبق: درس.

ذاتى: حقيقى، واقعى.

ابدال: جمع بَديل، و از ابدال مردان كامل مقصود است. آن كه صفات حيوانى او به صفات انسانى تبديل شده باشد و رك: ذيل بيت ٣٢٥٥

٤٠٠٠/ ٣ و گويند ابدال هفت تن‌اند و هر يك اقليمى را نگاهبان است.

اقوال: جمع قول: گفتار و مقصود معانى است كه از ظاهر الفاظ به دست آيد.

آن كه خواهد نماز گزارد، اگر به خاطر تاريكى يا ابر و يا مانعى ديگر قبله را نداند بايد جستجو كند و كوشش به كار برد. اگر تحرى به كار برد و سپس معلوم افتاد خطا كرده نماز او درست است:

٢٢٨٥/ ١ اما در روز آفتابى و قبله پيش رو، تحرّى بى‌معنى است. چنين است حال سالك طالب برابر مرشد كامل. سالك بايد رو بدو آورد و هر چه فرمان داد بپذيرد.