ولايت فقيه در حكومت اسلام - حسينى طهرانى، سيد محمد حسين - الصفحة ٩
خلق، مگر از براى كسى كه متابعت او از حقّ بيشتر از متابعت أهل زمان خود و ناحية خود باشد؛ يعنى أعلم و أفضل و أتقى و أصلحِ شهر خود باشد؛ و در آن شهر و ناحيه در فضيلت و تقوى بهتر از او نباشد.»
و در نسخة بدل است كه:
إِلَّا لِمَنِ اتَّبَعَ الْحَقِّ مِنْ أَهْلِ زَمَانِهِ وَ نَاحِيَتِهِ وَ بَلَدِهِ بِالنَّبِىِّ صَلَّى اللَهُ عَلَيْهِ وَ ءَالِهِ (وَ سَلَّمَ) وَ عَرَفَ مَا يَصْلَحُ مِنْ فُتْياهُ
«مگر براى كسيكه از ميان مردم أهل زمان و ناحيه و شهرش، او باشد كه بواسطه پيغمبر صلّى الله عليه و آله از حقّ پيروى كرده، صلاحيّت فتواى خودش را بشناسد.
قَالَ النَّبِىُّ صَلَّى اللَهُ عَلَيْهِ وَ ءَالِهِ، وَ ذَلِكَ لَرُبَّمَا وَ لَعَلَّ وَ لَعَسَى، لِانَّ الْفُتْيَا عَظِيمَةٌ.
«حضرت سيّد بشر صلّى الله عليه و آله مىفرمايد: فتوى دادن در أحكام شرع، بسيار عظيم و خطير است؛ چرا كه بسيار باشد كه خطا كند و خلافِ قانون شرع فتوى دهد. بلكه احتمال خطا از صواب نزديكتر است؛ و إمكان غلط از صحّت بيشتر.»
يا مراد اين باشد كه: مُفتى بعد از بذل جُهد و كوشش در تحقيق مسأله و اتصّاف به شرائط فتوى، فتوى را از روى قطع و جزم نگويد؛ و نگويد كه: حكم خدا البتّه اينچنين است كه من مىگويم؛ بلكه بايد بر سبيل احتمال بگويد و بگويد كه: شايد اين مسأله چنين باشد، يا نزديك است كه چنين باشد.
وَ قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلامُ لِقَاضٍ: هَلْ تَعْرِفُ النَّاسِخَ وَ الْمَنْسُوخَ؟! قَالَ: لَا (قَالَ: فَهَلْ أَشْرَفْتَ عَلَى مُرَادِ عَزّ وَ جَلَّ فِى أَمْثَالِ الْقُرءَانِ؟! قَالَ: لَا!) قَالَ: إذًا هَلَكْتَ وَ أَهْلَكْتَ!
«حضرت أمير المؤمنين عليه السّلام از يك قاضى پرسيدند: آيا تو شناختهاى منسوخ قرآن را از ناسخ؟ و دانستهاى كه در قرآن و حديث كدام آيه و كدام حديث ناسخ است و كدام منسوخ؟! گفت: نه! فرمود: و دانستهاى كه در