و رسول خدا فرمودند: اين آيه را الآن جبرئيل آورد، و ما أمرى را إراده كرديم (و آن اين بود كه: دختر بايد برود و يك سيلى به عنوان قصاص به شوهرش بزند.) ولى خداوند أمر ديگرى را إراده فرمود؛ و آنچه خداوند إراده فرموده خير است. و بدين جهت قصاص برداشته شد؛ و اين زن حقّ قصاص نسبت به شوهر ندارد.

عمومات حكم قصاص، و تخصيص آن در مورد حبيبه: زن سعد بن ربيع‌

حال بايد ديد كه واقعاً آن كلام أوّل پيغمبر كه فرمودند: او حقّ قصاص دارد، چه موقعيّتى داشته است؟ و چگونه پيغمبر حكم كردند كه اين زن بايد برود و از شوهرش قصاص كند، و بعد آيه بر خلاف آن آمد؟

در اينجا، هم حكم پيغمبر و هم حكم خداوند هر دو بجا و بموقع و درست بوده است؛ و پيغمبر كه حكم كردند بايد قصاص كند، بجهت إطلاقاتى است كه درباره قصاص داريم، مانند

: وَ لَكُمْ فِي الْقِصاصِ حَياةٌ يا أُولِي الْأَلْبابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ‌[١] و همچنين آيات ديگرى كه درباره قصاص است، مثل: وَ كَتَبْنا عَلَيْهِمْ فِيها أَنَّ النَّفْسَ بِالنَّفْسِ وَ الْعَيْنَ بِالْعَيْنِ وَ الْأَنْفَ بِالْأَنْفِ وَ الْأُذُنَ بِالْأُذُنِ وَ السِّنَّ بِالسِّنِّ وَ الْجُرُوحَ قِصاصٌ‌[٢]؛ و أمثال اينها.

زن مى‌تواند از شوهرش قصاص كند. در جراحاتى كه هر مردى بر زنى وارد كند- البتّه تا ثلث ديه- دية زن به اندازه دية مرد است و بين مرد و زن تفاوتى نيست. ولى از ثلث ديه كه بگذرد و بالاتر برود، دية زن نصف دية مرد است. اينك كه اين مرد به عيالش سيلى زده است، اگر بناى ديه باشد، مادون ثلث است. و علاوه، او مى‌خواهد قصاص كند و حقّ قصاص هم دارد، و مى‌تواند برود يك سيلى بزند.

[١] - آيه ١٧٩، از سوره ٢: البقرة

[٢] - قسمتى از آيه ٤٥، از سوره ٥: المآئدة