همان‌طور كه مطرح شد. عده‌اى بر سر تاريخ آغاز انقلاب بحث و گفت‌وگو دارند. بعضى نيز زمان فوت مشكوك آيت‌الله مصطفى خمينى را نقطه آغاز مى‌دانند كه البته نقطه آغازش تجمع همه گروه‌ها در مسجد ارگ تهران بود.

پهلوان: استاد! در اين جلسه بود كه آقاى شيخ حسن روحانى، براى اولين بار در يك تجمع بسيار گسترده، نام آيت‌الله العظمى امام خمينى را به زبان آورد و صلوات بسيار مهيج مردم در مسجد، به شدت تكان‌دهنده بود. اين واقعيتى است، شهادت حاج‌آقا مصطفى افكار عمومى را متوجه امام خمينى و نجف كرد.

سوادكوهى: البته عده‌اى نيز انتشار مقاله را عامل مى‌دانند.

پهلوان: استاد! من مطلبى از احسان نراقى ديدم كه به اهميت اين حادثه، و ارتباط نزديك بين اين دو واقعه، از ديدگاه يكى از مسئولان ارشد ساواك اشاره دارد كه مى‌گويد:

«پس از آن‌كه سيد مصطفى خمينى در نجف فوت شد. اين جريان وسيله‌اى شد، كه در ايران مجالس ترحيم به طور مرتب تشكيل بشود و خلاصه عدم رضايت سياسى، به اين قسم خودش را بيان مى‌كرد كه شاه را از بابت اين جلسات و اين مجالس ترحيم خيلى عصبانى مى‌كرد. در اين ضمن، ياسر عرفات يك تلگراف تسليتى به آقاى خمينى در نجف مخابره مى‌كند، و آقاى خمينى در جواب ياسر عرفات، مى‌گويند كه درد و محنت من روزى پايان مى‌گيرد كه ملت ايران از شر اين آدم جابر، فارغ و راحت بشود. اين‌طور كه اين مسئول ساواك مى‌گفت: نصيرى اين متن را برده بود براى شاه، به شاه نشان مى‌دهد و شاه مى‌گويد كه حالا ديگر بايد جنگ را علنى كرد، با روحانيون و به‌خصوص آقاى خمينى؛ برويد يك مقاله تهيه كنيد؛ مى‌روند و دستگاه ساواك يك مقاله‌اى تهيه مى‌كند و هفته بعد مقاله را نصيرى براى شاه مى‌برد. شاه مى‌گويد نه يك كمى تندترش بكنيد كه بعد هم‌