عوامل گران شدن نفت، مباحث فراوانى است چندين كتاب در اين‌باره نوشته شده و جزو مباحث جدى اقتصادى هم بوده و هنوز هم هست. ولى بيشترين شواهد دال بر اين است كه وجود ركود اقتصادى در ايالات متحده، براى دولت آن كشور بحران‌ساز شده بود. براى حل اين بحران نياز به يك شوك جدى وجود داشت. افزايش ناگهانى قيمت نفت، درآمد گسترده‌اى را به جيب شركت‌هاى چند مليتى نفتى وارد مى‌كرد، ضمن آن‌كه كشورهاى نفت‌فروش با همان پول‌ها از آمريكا خريد مى‌كردند و كالاهاى مصرفى بيشترى را به كشورهاى خويش وارد مى‌كردند. البته اين حادثه را كه خود آمريكايى‌ها سازمان داده بودند، خوب نمى‌خواستند نتايج منفى آن را در افكار عمومى خودشان برعهده بگيرند، لذا شاه آن را با افتخار به گردن گرفت و خود اين سبب‌ساز پرستيژ در بعضى از كشورهاى فروشنده نفت و تنفر از او، در پاره‌اى از كشورهاى متضرر از افزايش قيمت نفت شده بود، اما به اقرار عبدالمجيد مجيدى، رئيس سازمان بودجه وقت، اين افزايش ناگهانى قيمت نفت، تعادل كشور را بر هم زد و خود اسباب بدبختى ايران شد، چرا كه انبوه عظيم واردات تمام بخش‌هاى فعال اقتصادى كشور را به خاك سياه نشاند و امكان تداوم فعّاليّت را از آنان گرفت.

عباسى: چرا افزايش درآمد باعث بدبختى بشود؟

احمدى: ببنيد اگر اين پول دست يك سيستم عاقل بود، حق با شما بود. اما اين سيستم براى راضى كردن مردم دست به وارد كردن همه چيز زد. حتى بيش از نياز جامعه، بهتر است در اين‌باره قضاوت داريوش همايون را كه هنوز به شاه ارادت مى‌ورزد، بشنويم.

«آن‌چه در مرحله اول نظام را تضعيف كرد، ناتوانى در جذب درآمدهاى نفت بود و ناتوانى در تعيين خط مشى درستى براى كشورى كه موقعيتش به كلى تغيير