نهج البلاغه با ترجمه فارسى روان - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٣٥
٣٨٦- آن كس كه در تلاش چيزى باشد يا به همه آن و يا لااقل به قسمتى از آن دست خواهد يافت.
٣٨٧- آن خوبى و نيكى كه جهنّم به دنبال داشته باشد، در حقيقت خوبى نيست و آن بدى و مشكلى كه بهشت در پشت سرش باشد بدى محسوب نمىشود.
هر نعمتى در برابر بهشت حقير و كوچك است و هر بلا و رنجى در برابر جهنّم عافيت و تندرستى.
٣٨٨- آگاه باشيد! فقر يكى از بلاهاست و بدتر از آن بيمارى بدن است و از آن بدتر بيمارى قلب است.
بدانيد كه تقواى قلب، دليل صحّت بدن خواهد بود (منظور امام از بيمارى قلب فساد اخلاق و انحراف عقيده است).
٣٨٩- كسى كه عملش او را عقب اندازد نسبش او را پيش نخواهد برد.
و در روايت ديگرى آمده: آن كس كه ارزشهاى شخصى ندارد ارزش پدران و نياكان او را سود نخواهد داد.
٣٩٠- انسان مؤمن ساعات زندگى خود را به سه بخش تقسيم مىكند: قسمتى را صرف مناجات با پروردگارش مىنمايد، قسمت ديگرى را در طريق اصلاح معاش و زندگيش به كار مىگيرد و قسمت سوّم را براى بهرهگيرى از لذّتهاى حلال و دلپسند مىپردازد، و براى شخص عاقل درست نيست كه حركتش جز در يكى از اين سه جهت باشد: براى اصلاح امور زندگى، يا در راه آخرت و يا در لذّت غيرحرام.
٣٩١- در دنيا زاهد و آزاده باش تا خداوند چشم تو را نسبت به عيوب آن بينا سازد و غافل مباش كه مراقب تواند.
٣٩٢- سخن بگوييد تا شناخته شويد، چرا كه انسان در زير زبان خود پنهان است.
٣٩٣- از دنيا همان قدر بگير كه به تو مىرسد و آنچه از تو رو گردانده به دنبالش مشتاب و اگر چنين نمىكنى لااقل تلاش معقولانه و مشروع كن!
٣٩٤- چه بسيار سخنهايى كه از اعمال قدرت مؤثّرتر است.
٣٩٥- به هر مقدار كه قناعت كنى كافى است.
(اين همه ترغيب امام به قناعت و زهد و بى اعتنايى به دنيا ظاهراً به خاطر اين بوده كه در آن عصر به دنبال فتوحات اسلامى و افزايش سريع درآمدها يك روح دنيا پرستى و مسابقه در تجمّلطلبى در ميان مردم پيدا شده بوده است كه منشأ انواع بدبختيهاى مردم و مردن روح آزادگى مىشده وگرنه تلاش سازنده و منطقى براى پيشرفت امور زندگى و اقتصادى هرگز ممنوع نيست).
نهج البلاغه با ترجمه فارسى روان ؛ ترجمه ؛ ص٨٣٥
٣- مرگ آرى امّا تن دادن به پستى هرگز، قناعت به كم، آرى ولى دست نياز به سوى ديگرى دراز كردن نه، آن كس كه با احترام و تلاش صحيح چيزى به او نرسد، با كوششهاى نا صحيح چيزى به او نخواهد رسيد. دنيا دو روز است: روزى به سود توست و روزى به زيان تو، آن روز كه به سود توست به خوشگذرانى و غرور مپرداز، و زمانى كه به زيان تو بود شكيبا باش.
٣٩٧- مشك عطر خوبى است حملش سبك و عطرش بسيار خوشبو!