پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨٠ - آيا پيامبر صلى الله عليه و آله و ساير معصومان حق تشريع دارند؟
«انَّ اللَّهَ عَزَّوَجَلَّ ادَّبَ نَبِيَّهُ عَلى مَحَبَّتِهِ فَقالَ وَ انَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظيمٍ ثُمَّ فَوَّضَ الَيْهِ فَقالَ عَزَّوَجَلْ وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فانْتَهُوا، وَ قالَ عَزَّوَجَلَمَنْ يُطِعِ الرَّسُول فَقَدْ اطاعَ اللَّهَ ...»:
«خداوند متعال پيامبرش را با محبّت خود آشنا ساخت و پرورش داد سپس فرمود" تو اخلاق عظيم و برجستهاى دارى"، و به دنبال آن تفويض امر به او كرد، و فرمود:" آنچه را پيامبر صلى الله عليه و آله براى شما آورده بگيرد (واطاعت كنيد)، و از آنچه شمارا نهى كرده خوددارى نماييد" و فرمود:" كسى كه ازپيامبر اطاعت كند، خدارا اطاعت كرده است"» [١] قرائن موجود در عبارات فوق به خوبى نشان مىدهد كه منظور از تفويض چيست.
در بعضى از اين روايات آمده است كه بعد از اين تفويض الهى، پيامبر صلى الله عليه و آله قوانينى تشريع فرمود، از جمله اينكه خداوند نماز را دو ركعت قرار داد و پيامبر صلى الله عليه و آله، (در نمازهاى ظهر و عصر و عشاء) دو ركعت بر آن افزود، و در مغرب يك ركعت، و اين تشريع پيامبر صلى الله عليه و آله هم سنگ فريضه الهى است و عمل به آن واجب است، و نيز ٣٤ ركعت) (دو برابر فرائض) به عنوان نافله بر آن افزود، خداوند روزه ماه رمضان را واجب فرمود، و پيامبر صلى الله عليه و آله روزه ماه شعبان و سه روز از هر ماهى را مستحب نمود .... [٢] در احاديث ديگرى كه در زمينه تفويض امر تشريع به پيامبر اسلام وارد شده است، نمونههاى ديگرى نيز از تشريعات پيامبر صلى الله عليه و آله ديده مىشود. [٣] در اينكه منظور از «تفويض امر» چيست؟ چندين احتمال درباره آن داده شده، از جمله:
١. تفويض امر تشريع به پيامبر صلى الله عليه و آله به صورت كلّى.
٢. تشريع جزئى در موارد محدود، به اين گونه كه پيامبر صلى الله عليه و آله قبل از نزول احكام الهى يا بعد از آن احكامى را تشريع فرموده و خداوند امضا كرده است.
٣. تفويض امر حكومت و تدبير و سياست و تربيت نفوس و حفظ نظام.
[١]. همان مدرك، صفحه ٢٦٥، حديث ١- سورهقلم، آيه ٤ وسوره حشر، آيه ٧ وسوره نساء، آيه ٨٠..
[٢]. همان مدرك، صفحه ٢٦٦، حديث ٤ ..
[٣]. براى توضيح بيشتر و بررسى تمام روايات تفويض و جمع بندى آن به كتاب انوار الفقاهه، جلد اوّل، صفحه ٥٥٢- ٥٨٥ مراجعه فرماييد..