كلمة «فقه» كه در روايات وارد است به معنى فقهِ به اصول مسائل دينى است. فقيه، يعنى كسى كه به دين آشناست؛ به قرآن آشناست؛ به معارف إلهيّه بصيرت دارد؛ به سيره رسول خدا و منهاج أئمّه عليهم السّلام وارد است؛ و انحصار در علم به مسائلِ فرعيّه ندارد. ما نميتوانيم لفظ «فقه» يا «فقيه» را كه در روايات وارد شده است، بر اين اصطلاحى كه حادث شده حمل كنيم.

مراد از «فقه» در لغت فهم است؛ و در اصطلاح روايات، «فقيه» به كسى گويند كه عالم به مسائل دينيّه باشد؛ أعمّ از مسائل اعتقاديّه اصول دين، معارف إلهيّه، مسائل أخلاقيّه، و مسائل شرعيّه‌اى كه مربوط به أعمال مكلّفين است و منحصر به مسائل شرعيّه فرعيّه نيست. پس آنچه را كه فقهاء رِضوانُ اللَه عَلَيهمْ مى‌فرمايند كه: الْفِقْهُ: هُوَ الْعِلْمُ بِالْمَسآئِلِ الشَّرْعيَّةِ الْفَرْعيَّةِ عَنْ أدلَّتِهَا التَّفْصيليَّة، اصطلاح حادثى است و نمى‌توان فقه مصطلح در روايات را در حدود اين معنىِ حادث حبس نمود.

روايت: اطْلُبُوا الْعِلْمَ وَ لَوْ بِالصِّينِ، و علم معرفة النّفس‌

در دين إسلام- طبق آيات قرآن و روايات، بلكه إجماع أئمّة معصومين سلامُ الله عليْهم أجمَعين- كمال إنسان به كمال علم است؛ علم دانستن چيزهائى است كه براى روح إنسان كمال مى‌آورد و إنسان را از سطح بهيميّت‌