ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ١٢ - آفرينش شباهت ، همانندى ، تضاد كوچك و بزرگ و حركت و سكون در مخلوقات دليل آن است كه هيچ يك از پديدههاى مزبور در خدا وجود ندارد
شده جدا ، و تحديد كننده غير از تحديد شده و پرورنده غير از پرورده شده است ) .
شناختها و دانشها در خور وسائل ادراكات ما است و ما نمى توانيم بيش از مقتضيات اين وسائل در بدست آوردن واقعيات جهانى كه در آن زندگى مى كنيم ، توقع داشته باشيم ، چه رسد به امكان شناخت ذات خداوندى < شعر > مور ضعيف و ناتوان چون شكل يزدانى كشد بىشكل به شكل مورچه با شاخ حيوانى كشد مغز شبان هم نقشهء موسى بن عمرانى كشد در فكر مانى گرفتد او صورت مانى كشد < / شعر > ادراك هر جنبنده نقش خويش را داراستى
ادراك هر جنبنده نقش خويش را داراستى ما بايد اين حقيقت را با اين كه درك آن در اولين لحظات دريافت ، تلخ است ، بپذيريم كه واقعا شناختها و معلوماتى كه با وسائل ادراكات خود ، به دست مى آوريم ، بسيار محدود است . فعاليت حواسّ ما كه عمده عوامل انديشه و تعقل و دريافت قوانين كارگاه هستى است ، محدود است و آزمايشگاهها و ديگر آلات و وسائل كه براى برقرار كردن ارتباطات گسترده تر و عميقتر با كارگاه هستى ، مى سازيم ، بالاخره از همين حواس و انديشه و تعقل و هدفگيريهاى معين ما سرچشمه مى گيرد . درست است كه اكتشافات و الهامات بسيار فراوانى كه لا به لا و سطوح گوناگون عالم هستى را براى ما آشكار ساختهاند ، در افزايش تدريجى معلومات ما اثر فوق العاده اى داشتهاند ، با اين حال ، هرگونه حقيقتى كه از پشت پردهء واقعيات چه در قلمرو وجود انسانى و چه در عرصهء پهناور طبيعت ، آشكار گشته است ، هرگز ارائه كنندهء همهء ابعاد واقعيات مربوط به آن حقيقت نبوده است ، حتى نمى تواند چنين باشد . زيرا دو عامل بسيار مهم وجود دارد كه مانع ارائه همهء ابعاد واقعيات مربوط به حقايق شناخته شده در كارگاه هستى مى باشد عامل يكم
عامل يكم - دخالت ضرورى آلات و وسائل شناخت ما در بارهء موضوعاتى كه