مساله ربا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٧٦
ندارد به واسطه خیلی کم بودن یا خیلی فراوان بودن ، یا به واسطه اینکه در زندگی انسان هیچ اثری نمیبخشد . مطلب دومی که گفتههای ایشان بر آن مبتنی است این است که ارزشها دو نوع است : ارزشهای واقعی و ارزشهای اعتباری . چیزهائی که علت ارزش داشتن و مقدار ارزششان ، منفعتی است که انسان میبرد یا به قول امروزیها کاری است که روی آن صورت گرفته ، دارای ارزش واقعی هستند . گندم اگر ارزش دارد ، به تعبیر اینها به واسطه این است که انسان از گندم منتفع میشود . بعضی چیزها را هم میگویند ارزش آنها فقط قراردادی و اعتباری است و واقعا آن قدر ارزش را که اعتبار کردهاند ندارند . یک من گندم واقعا ارزش دو من جو را دارد و یا ارزش سه تومان را دارد . ولی چیزهائی هست که ارزش اعتباری دارند . مثل تمبر که پنج تومانی و سه تومانی و دو ریالی آن وجود دارد ، ولی اگر واقعیتش را نگاه کنیم همه یک کاغذ و نقش است که ارزشی برای بشر ندارد . دولت برای آن ارزش اعتبار کرده . گفتهاند اسکناس هم از همین قبیل است . ارزش واقعی ندارد . ارزش اعتباری دارد . پس اینها هم مالیت دارند ولی مالیت اعتباری .
ربای معاملی
مسئله دیگر این است که ربای معمول که در دنیا به نام ربا خوانده میشود همین است که سودی در مقابل قرض بگیرند . و بیشتر قرضها هم در مورد پول است . ولی در اسلام غیر از ربای قرضی که به شدت حرام شده ، نوعی معامله هم حرام شده و اسم آن نیز ربا گذاشته شده است که به آن ربای معاملی میگویند و آن اینست که