مساله ربا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٦٨
انسان نیست ، بلکه از راه دیگری است و آن این است که اگر محصول کار
انسان دارای اثری باشد آن اثر هم ملک انسان است یعنی انسان همان طوری
که اثر خود را مالک است ، اثر خود را نیز مالک است زیرا که از کار وی
زائیده شده است . و لهذا لازم نیست که مجموع مال الاجارههائی که شخص از
ملک خود میگیرد برابر باشد با استهلاک تدریجی تمام عین ، و این خود نقضی
است بر کسانی که صحت اجاره را از راه کار متراکم توجیه کردهاند زیرا
لازمه آن این است که طوری از ملک اجاره بگیرند که به قدری که اجاره
میگیرند عین مستهلک شود و از قیمتش کاسته شود و در غیر این صورت اجاره
عادله نخواهد بود . و این سخن عقلا و شرعا باطل است . به علاوه آنکه گاهی
انتفاع از عین مستأجره موجب استهلاک نیست مانند اجاره دادن حیوان برای
بارکشی که اگر به طور صحیح باشد موجب تقویت حیوان هم هست و از بین
رفتن حیوان به جهت استیفاء منافع آن نیست و حال آنکه بذل مال به مالک
در قبال استیفاء منافع است [١] .
[١] میتوان چنین گفت که در همه موارد یا اغلب موارد ( در حیوان و غیر حیوان ) بذل >