مساله ربا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٧
میشود . ه - ربا یکی از شئون سرمایه داری است یعنی از شئون اینکه برای بعضی از افراد به جای خودشان سرمایه کار کند . کار کردن سرمایه اگر توام بشود با کار سرمایه دار لازم میآید عدم مساوات افراد در ثروت ، زیرا یکی تنها خودش کار میکند و دیگری هم خودش و هم سرمایهاش ، و تدریجا تعادل اجتماعی به کلی به هم میخورد ، و اگر کار نکند ، عدم مساوات از این جهت لازم میآید که بعضی کار میکنند و نان میخورند و بعضی بیکار میگردند و نان میخورند . جواب این است اما کار سرمایه و منفعت خود سرمایه مشروع را خوردن غیر عادلانه نیست و فاصله طبقاتی تا آنجا که به شخصیت افراد مستند باشد عیب ندارد . و اما بیکاری را از طریق اجبار اقتصادی نباید حل کرد . به علاوه تحریم ربای اسلامی را نمیتوان با این علت توجیه کرد زیرا اسلام بعضی از اقسام سرمایه داری را تجویز میکند . و - این است که ربا عملا و واقعا دزدی است . پول نمیتواند پول بزاید زیرا خاصیت واقعی پول جز واسطه مبادله بودن نیست ، جز اینکه در گردش باشد نیست ، پول فی حد ذاته منافعی ندارد ، عقیم است . مسئله عمده در باب ربا همین است . بر این بیان نیز میتوان ایراد گرفت که : اولا خود همین واسطه واقع شدن خاصیتی است و بزرگترین خاصیتها است ، ارزش پول در سلسله معلولات مبادله است . کسی که پول را به قرض میدهد میخواهد این خاصیت را که خود