کوچکی از شیخ محمد ابو زهره هست . در آن کتاب به طور مشوش مطالبی ذکر شده و نظم منطقی ندارد . چیزی که در آنجا به چشم می‌خورد در فلسفه حرمت‌ ربا این است که جلو قدرت و نفوذ و سیطره سرمایه گرفته شود ، بدون آنکه‌ در اطراف این مطلب توضیحی داده شود . ولی ما می‌توانیم در اینجا بیان‌ خاصی ذکر کنیم از این قرار : در ربای تولیدی نوعی همکاری سرمایه و کارگر است بر خلاف تجارت که با سرمایه شخصی باشد و بر خلاف اجاره کاری که بر اساس شرکت سرمایه و کار برای تولید نیست بلکه بر اساس انتفاع شخصی از اثر سرمایه دیگری است . از این جهت ربای تولیدی نظیر مضاربه و نظیر کارخانه داری بر اساس مزد دادن است . در تولید ، هم سرمایه دخیل است و هم کار ، احیانا طبیعت و کار سبب‌ تولید می‌شود مثل کشاورزی . در شرکت سرمایه و کار باید ببینیم که سرمایه‌ باید در خدمت کار باشد یا کار باید در خدمت سرمایه باشد یا هیچکدام‌ نباید در خدمت دیگری باشد ؟ می‌توان گفت در مضاربه هیچکدام در خدمت‌ دیگری نیست ، و در استخدام برای تولید ، کار در خدمت سرمایه است و در ربا سرمایه در خدمت کار است . به این بیان ابتداء به نظر می‌رسد که ربای‌ تولیدی که امروز رایج است خصوصا با در نظر گرفتن اینکه بهره از حد معینی‌ تجاوز نکند نه تنها مشروع است بلکه بر مضاربه و بر مزد ترجیح دارد زیرا ربا به منزله مزد دادن به سرمایه است ، کار سرمایه را در خدمت خود گرفته است . ولی این بیان درست نیست بلکه قضیه کاملا بر عکس است