مساله ربا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٦٧
در آن نیست . در رسالههای سفته و سرقفلی از فتوای " عروه " پیروی شده
است نه از فتوای " وسیله " .
٥ - تعدد بیع و شراء . این به سه نحو است :
الف - کسی که میخواهد پولی را به ربا بدهد خانه قرض گیرنده را به
مبلغ پولی که باید به او قرض بدهد نقد میخرد و فی المجلس آن خانه را به
همان پول و منافعش نسیه و در مدت معین میفروشد .
ب - کسی که میخواهد پول ربا بدهد جنسی از خود را به قرض گیرنده به
مبلغی معادل اصل پول و منافعش به طور نسیه میفروشد و به اصل پول نقد
میخرد [١] .
ولی در این " وسیله " میگوید باید در بیع اول ، بیع دوم شرط نشود
زیرا مشهور آن را اشکال میکنند . ( فلسفه اشکال مشهور چیست ؟ )
ج - دو صورت بالا در مورد قرض پول بود . در مورد قرض جنس ، تعدد بیع
به این شکل است که قرض دهنده جنس ، آن جنس را به مبلغی میفروشد و بعد
همان جنس را با زیاده به همان مبلغ و یا چیزی معادل آن مبلغ میخرد . این
قرض همان است که در جلد دوم عروه ص ٤٩ مسئله ٦١ آمده است . ولی سید
میگوید : و لا فرق ذلک بین ان یشترط البیع الثانی فی البیع الاول اولا . (
از این جهت با وسیله مخالف است ) .
و نیز در عروه در اینجا از شیخ طوسی اشکالی نقل میکند
[١] " وسیلة النجاه " کتاب النقد و النسیئة ، ص . ٣٠٢