چنانکه از مثالها دانسته می‌شود .
ب - منع نسیئه در معدود متفاضلا ، راه ربا را سد می‌کند .
١٦ - آنچه از طرق حیل ربا در روایات آمده است به سه طریق است [١] : اول طریق ضم ضمیمه . این طریق در مورد نقدین وارد شده است .
دوم طریق بیع به شرط تأخیر قرض مانند روایت زیر : " کا - « عن محمد بن اسحق بن عمار قال : قلت لابی الحسن ( ع ) : یکون‌ لی علی الرجل دراهم فیقول : أخر لی بها و أنا اربحک . فأبیعه جبة تقوم‌ علی بألف درهم بعشره آلاف درهم او قال بعشرین الف درهم و أوخره بالمال‌ قال : لا باس » " . ( وافی ، ج ٣ ، ص ٩٧ ) حل این روایت مشکل است .
سوم طریق عینه [٢] و آن چنین است که صاحب پول متاعی را به محتاج‌ نسیئه می‌فر وشد و نقدا به کمتر می‌خرد ، یا با دخالت ثالثی معامله می‌کنند به این نحو که متاع را از ثالث می‌خرد به مبلغی نقد و به محتاج می‌فروشد به مبلغ بیشتر نسیئه . سپس محتاج متاع را به ثالث می‌فروشد به همان مبلغ‌ اول نقدا . ( در اینجا ثالث فقط واسطه

[١] بهتر این است که راه سوم را تعدد بیع ذکر کنیم . تعدد بیع به دو شکل است ، گاهی به شکل عینه است ، استفاده از اعتبار برای ادای دین‌ است و گاهی به صورت قرض ابتدائی و تعدد معامله نقد و نسیئه است . [٢] برای این مسئله باید رجوع شود به مسئله‌ای که در فقه در باب نقد و نسیئه عنوان می‌کنند تحت عنوان " و یصح ان یبتاع ما باعه نسیئة قبل الاجل‌ بزیاده و نقصان بجنس الثمن و غیره . . . و لو حل الاجل فابتاعه من‌ المشتری . . " . ( ریاض و شرح لمعه و شرایع و غیر اینها ) .