نمی‌کند . ظاهرا علت اینکه بیع قبل القبض جایز نیست - گو اینکه بعضی‌ فقها مثل آقای اصفهانی در وسیله جایز دانسته‌اند - و علت اینکه کل مبیع‌ تلف قبل قبضه فهو من مال بایعه [١] همین است که تجارت باید بر مبنای‌ کاری بر روی سرمایه استوار باشد نه صرف دست به دست کردن و مبادله که‌ اثری جز گران کردن بی‌جهت کالا ندارد .
از اینجا معلوم می‌شود که چنین نیست که خود به خود جریان " پ ک پ‌ " بتواند پول کوچکتر را تبدیل به پول بزرگتر کند [٢] ، مگر آنکه " ک‌ " که در وسط واقع شده است تغییر حالت بدهد . اگر کالا تغییر حالت داد معلوم می‌شود که " پ " کوچک قادر نیست تبدیل شود به " پ " بزرگتر و کالا فقط رابط باشد . این کالا است که توانسته است به واسطه مقداری کار ، ارزش اضافه کند و " پ " کوچک را به " پ " بزرگتر تبدیل کند .
همین که معلوم شد در سرمایه‌های تجاری نیز پول - با اینکه کالا رابط می‌شود - قادر به ایجاد اضافه ارزش نیست ، پس به طریق اولی وقتی که کالا رابط نباشد و جریان " پ پ " باشد که مسئله ربا است قادر به تولید نیست .

[١] همچنین است اجاره دادن مستأجر به مستأجر دوم قبل العمل و امثال‌ اینها - اقتصادنا ، جلد دوم - . . [٢] همچنانکه جریان " ک پ ک " و همچنین جریان " ک ک " فی حد ذاته مولد ثروت نیست یعنی مبادله ، مطلقا و به هیچ شکل ایجاد ارزش‌ نمی‌کند کما اینکه قرض دادن نیز کار تولیدی نیست .