منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٦٥
«از ذريه (ابراهيم) داوود و سليمان و...».
هم چنان كه گاهى اين لفظ در مورد يك فرد به كار مى رود، مانند:
(هَبْ لِى مِنْ لَدُنْكَ ذُرِّيَّةً طَيِّبَةً...).[١]
«زكريا گفت: پروردگارا! براى من فرزندى پاكيزه عطا فرما».[٢]
و گاهى در معناى جمع به كار مى رود; مانند:
(...وَكُنّا ذُرِّيّةً مِنْ بَعْدِهِمْ...).[٣]
٣. بايد در عبارت آيه دقت بيشترى كرد. معروف در معناى آيه اين است كه خداوند فرزندان آدم را از صلب حضرت آدم بيرون كشيد و آنان را بر يگانگى خود گواه گرفت. در صورتى كه هرگز معناى ظاهرى آيه اين نيست، بلكه مفاد آيه اين است كه از پشت فرزندان آدم (نه خود آدم) ذريه و نسل هاى آنان را برگرفت به گواه اين كه مى گويد:(وَإِذْ أَخَذَ رَبّكَ مِنْ بَنِى آدَم). و هرگز نمى گويد: «وإذ أخذ ربّك من آدم». روى اين اساس مفاد آيه غير آن خواهد بود كه در ميان مفسران معروف است.
٤. صريح آيه اين است كه خدا ما را بر نفس خود گواه گرفت و همگى اعتراف كرديم كه او پروردگار ما است. آن جا كه مى فرمايد: (واشهدهم على أنفسهم).
در عين حال، اين شهادت و اخذ اعتراف در روز رستاخيز درهاى عذر را
[١] آل عمران(٣) آيه ٣٨.
[٢] و در آيه ديگر در همين موضوع به جاى لفظ «ذريه» لفظ «ولياً» به كار رفته است مانند: (...فَهَبْ لى مِنْ لَدُنْكَ وَلِيّاً*يَرِثُنى وَيَرِثُ مِنْ آلِ يَعْقُوبَ...) «مريم(١٩) آيه٥و ٦».
[٣] اعراف (٧) آيه ١٧٣.